Τρίτη, Φεβρουαρίου 03, 2026

Ο Ντόναλντ Τραμπ βάζει STOP στην εξάρτηση από την Κίνα – Τι είναι το Project Vault για τα κρίσιμα ορυκτά



Ο πρόεδρος των ΗΠΑ ετοιμάζεται να δημιουργήσει απόθεμα κρίσιμων ορυκτών ύψους 12 δισ. δολαρίων.
 
 
 


Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ ετοιμάζεται να εγκαινιάσει ένα στρατηγικό απόθεμα κρίσιμων ορυκτών, με αρχικό κεφάλαιο 12 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σε μια προσπάθεια να προστατεύσει τους κατασκευαστές από διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα, καθώς οι ΗΠΑ επιδιώκουν να μειώσουν δραστικά την εξάρτησή τους από τα κινεζικά σπάνια μέταλλα και άλλα μέταλλα.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.

Σύμφωνα με το Bloomberg η πρωτοβουλία — με την ονομασία Project Vault — θα συνδυάζει 1,67 δισ. δολάρια ιδιωτικών κεφαλαίων με δάνειο 10 δισ. δολαρίων από την Τράπεζα Εξαγωγών-Εισαγωγών των ΗΠΑ (US Export-Import Bank), προκειμένου να αγοραστούν και να αποθηκευτούν τα ορυκτά για αυτοκινητοβιομηχανίες, εταιρείες τεχνολογίας και άλλους κατασκευαστές.


Οι μετοχές αμερικανικών εταιρειών σπάνιων γαιών σημείωσαν άνοδο στις προσυνεδριακές συναλλαγές μετά την είδηση του σχεδίου της κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων οι USA Rare Earth Inc., Critical Metals Corp., United States Antimony Corp. και NioCorp Developments Ltd.

Λεπτομέρειες της πρωτοβουλίας, η οποία θα αποτελούσε το πρώτο απόθεμα αυτού του είδους για τον ιδιωτικό τομέα των ΗΠΑ, περιγράφηκαν από ανώτερους κυβερνητικούς αξιωματούχους, οι οποίοι ζήτησαν να μην κατονομαστούν καθώς συζητούσαν ένα σχέδιο που δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί επίσημα.

Η προσπάθεια μοιάζει με το υφιστάμενο εθνικό απόθεμα πετρελαίου έκτακτης ανάγκης. Ωστόσο, αντί για αργό πετρέλαιο, θα επικεντρώνεται σε ορυκτά — όπως το γάλλιο και το κοβάλτιο — που χρησιμοποιούνται σε προϊόντα όπως τα iPhone, οι μπαταρίες και οι κινητήρες αεροσκαφών. Το απόθεμα αναμένεται να περιλαμβάνει τόσο σπάνιες γαίες όσο και κρίσιμα ορυκτά, καθώς και άλλα στρατηγικά σημαντικά στοιχεία που υπόκεινται σε έντονες διακυμάνσεις τιμών.
Σημαντική δέσμευση

Πρόκειται για μια σημαντική δέσμευση συγκέντρωσης ορυκτών που θεωρούνται κρίσιμα για τη βιομηχανική οικονομία — συμπεριλαμβανομένων των τομέων της αυτοκινητοβιομηχανίας, της αεροδιαστημικής και της ενέργειας — και αναδεικνύει την προσπάθεια του Τραμπ να φέρει απεξάρτηση στις αμερικανικές εφοδιαστικές αλυσίδες από την Κίνα, τον κυρίαρχο παγκόσμιο προμηθευτή και επεξεργαστή κρίσιμων ορυκτών.





Στο έργο συμμετέχουν μέχρι στιγμής περισσότερες από δώδεκα εταιρείες, μεταξύ των οποίων οι General Motors Co., Stellantis NV, Boeing Co., Corning Inc., GE Vernova Inc. και η Google της Alphabet Inc. Τρεις οίκοι εμπορίας εμπορευμάτων — οι Hartree Partners LP, Traxys North America LLC και Mercuria Energy Group Ltd. — έχουν αναλάβει την αγορά των πρώτων υλών για την πλήρωση του αποθέματος.

Το διοικητικό συμβούλιο της Ex-Im αναμένεται να ψηφίσει αργότερα τη Δευτέρα για την έγκριση του δανείου διάρκειας 15 ετών, το οποίο αποτελεί τη μεγαλύτερη συμφωνία στην ιστορία της τράπεζας, υπερδιπλάσια από την αμέσως επόμενη μεγαλύτερη.

Ο Τραμπ αναμένεται να συναντηθεί με τη διευθύνουσα σύμβουλο της GM, Μέρι Μπάρα, και τον δισεκατομμυριούχο της εξορυκτικής βιομηχανίας Ρόμπερτ Φρίντλαντ, οι οποίοι εκπροσωπούν τόσο τους παραγωγούς όσο και τους χρήστες κρίσιμων ορυκτών.
Δεν υπάρχει – μέχρι σήμερα – απόθεμα για πολιτικές ανάγκες

Οι ΗΠΑ διαθέτουν ήδη ένα εθνικό απόθεμα κρίσιμων ορυκτών για την εξυπηρέτηση της αμυντικής-βιομηχανικής βάσης της χώρας, αλλά δεν έχουν απόθεμα για πολιτικές ανάγκες. Υπό τον Τραμπ, οι ΗΠΑ έχουν επίσης προχωρήσει στο σπάνιο βήμα της άμεσης επένδυσης σε εγχώριες εταιρείες ορυκτών, προκειμένου να ενισχυθεί η παραγωγή και επεξεργασία σπάνιων γαιών στο εσωτερικό της χώρας.

Η κυβέρνηση έχει ήδη συνάψει συμφωνίες συνεργασίας με την Αυστραλία, την Ιαπωνία, τη Μαλαισία και άλλες χώρες για το ζήτημα. Θα πιέσει ακόμη περισσότερα κράτη να επιδιώξουν παρόμοια σύμφωνα κατά τη διάρκεια συνόδου δεκάδων χωρών που έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί στην Ουάσιγκτον την Τετάρτη.


Η προσπάθεια μείωσης του κινδύνου στην εφοδιαστική αλυσίδα ορυκτών απέκτησε νέα δυναμική πέρυσι, μετά την αυστηροποίηση των κινεζικών ελέγχων στις εξαγωγές ορισμένων υλικών. Αυτό ώθησε ορισμένους Αμερικανούς κατασκευαστές να περιορίσουν την παραγωγή τους και ανέδειξε την έκταση της επιρροής του Πεκίνου.

Το νέο εγχείρημα θα προσφέρει στους συμμετέχοντες κατασκευαστές έναν τρόπο να προστατεύσουν τις επιχειρήσεις τους από διακυμάνσεις στις τιμές βασικών υλικών, χωρίς να χρειάζεται να διατηρούν τα δικά τους αποθέματα.

Τέτοιες διακυμάνσεις μπορούν να εκθέσουν τις εταιρείες σε τεράστια μεταβλητότητα στο κόστος βασικών πρώτων υλών, προκαλώντας σοβαρές αναταράξεις στους ισολογισμούς τους. Για παράδειγμα, το νικέλιο κατέγραψε ιστορική άνοδο τιμών λίγο μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, λόγω φόβων ότι οι αγοραστές δεν θα μπορούσαν πλέον να προμηθευτούν το μέταλλο από τη Ρωσία, έναν κορυφαίο προμηθευτή.
Άγνωστες λεπτομέρειες για το Project Vault

Ορισμένες λεπτομέρειες σχετικά με τη δομή του Project Vault δεν ήταν άμεσα γνωστές, συμπεριλαμβανομένων των θεσμικών επενδυτών που παρέχουν τα 1,67 δισ. δολάρια. Οι ανώτεροι αξιωματούχοι ανέφεραν ότι το έργο υπερκαλύφθηκε, καθώς οι επενδυτές προσελκύονται από μια αξιόχρεη ομάδα κατασκευαστών, τις μακροπρόθεσμες δεσμεύσεις τους και τη συμμετοχή του αμερικανικού οργανισμού εξαγωγικών πιστώσεων.

Το συγκεκριμένο κόστος διακράτησης που θα επιβαρύνει τους κατασκευαστές, καθώς και οι αμοιβές των εμπορικών οίκων που συμμετέχουν ως φορείς προμήθειας, δεν αποκαλύφθηκαν.


Σύμφωνα με τη συμφωνία, οι εταιρείες που δεσμεύονται αρχικά να αγοράσουν υλικά σε μια καθορισμένη τιμή αποθέματος σε μεταγενέστερο χρόνο — και καταβάλλουν ορισμένα προκαταβολικά τέλη — θα μπορούν να υποβάλουν στο Project Vault έναν κατάλογο με τα υλικά που προτιμούν και χρειάζονται.

Το έργο, με τη σειρά του, θα επιδιώκει να προμηθευτεί και να αποθηκεύσει τα υλικά, με τους κατασκευαστές να επιβαρύνονται με κόστος διακράτησης για τα έξοδα που σχετίζονται με τους τόκους του δανείου και τη φύλαξη των στοιχείων.

Οι κατασκευαστές θα μπορούν να αντλούν υλικά από το απόθεμά τους, εφόσον τα αναπληρώνουν. Σε περίπτωση σοβαρής διαταραχής της εφοδιαστικής αλυσίδας, θα έχουν πρόσβαση στο σύνολό του, σύμφωνα με τους αξιωματούχους.

Βασικό στοιχείο του σχεδιασμού του εγχειρήματος είναι ότι οι κατασκευαστές που δεσμεύονται να αγοράσουν μια συγκεκριμένη ποσότητα υλικών σε προκαθορισμένη τιμή, δεσμεύονται επίσης να επαναγοράσουν την ίδια ποσότητα στο ίδιο κόστος στο μέλλον. Η κυβέρνηση θεωρεί ότι αυτό λειτουργεί ως μηχανισμός σταθεροποίησης, συμβάλλοντας στον περιορισμό της μεταβλητότητας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου