AP Photo/Michael Probst
Γράφει οΒασίλης Ανδριανόπουλος
Σε «ψηφιακό θόρυβο» απέδωσε το πρόσφατο μπλακ αουτ στο FIR Αθηνών, η επιτροπή που συγκροτήθηκε προκειμένου να διερευνήσει τα αιτία του πρωτοφανές περιστατικού. Στο πόρισμα καταγράφεται η παρουσία παρωχημένων συστημάτων και η ανάγκη επίσπευσης της αναβάθμισής τους. Παρόλα αυτά, εντύπωση προκάλεσε η έλλειψη ρητής αναφοράς στην αιτία που προκάλεσε το μπλακ αουτ, γεγονός που αποδόθηκε στην έλλειψη αρχείων καταγραφής. Όπως όμως σημείωσαν στο iEidiseis.gr ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας, αν το λάθος δεν ιχνηλατηθεί, τότε δεν μπορεί να εντοπιστεί η αιτία του προβλήματος και να αποκλειστεί ένα ενδεχόμενο νέο μπλακ αουτ.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Λίγες ώρες μετά τη δημοσιοποίηση του πορίσματος, έγινε γνωστή η είδηση της παραίτησης του διοικητή της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), Γιώργου Σαουνάτσου, η οποία του ζητήθηκε από τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστο Δήμα. Μια είδηση που κρίθηκε ως θετική από τους ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας, οι οποίοι σχολίασαν στο iEidiseis.gr πως η παραίτηση δεν θα οδηγήσει σε λύση όλων των μακροχρόνιων προβλημάτων, εντούτοις, όπως σημείωσαν, «έπρεπε να αρχίσουμε να έχουμε κινήσεις προς τη σωστή κατεύθυνση».
«Φταίει η κατάντια της ΥΠΑ»
Σύμφωνα με όσα σχολίασε στο iEidiseis.gr η Όλγα Τόκη, αντιπρόεδρος της Ένωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας, «το πόρισμα μας δικαιώνει, επειδή έχουμε βγάλει τόσα δελτία τύπου, όπου αναφερόμαστε σε απαρχαιωμένα συστήματα και παλιό υλικοτεχνικό εξοπλισμό που χρήζει προσοχής. Εν τέλει, όπως φαίνεται από το πόρισμα, για ότι έγινε, φταίει η κατάντια της ΥΠΑ».
«Δεν προσδιορίζεται η αιτία»
Στο πόρισμα σημειώνεται πως το συμβάν οφείλεται σε «ψηφιακό θόρυβο», ο οποίος «προκλήθηκε λόγω αποσυγχρονισμού σε πλειάδα ετερογενών διατάξεων/διεπαφών που καταλήγουν στις εγκαταστάσεις των Κέντρων Ελέγχου Περιοχής Αθηνών/Μακεδονίας (ΚΕΠΑΘΜ), με αποτέλεσμα την ακούσια ενεργοποίηση/ συνεχή εκπομπή κρίσιμου αριθμού πομπών και την υποβάθμιση/διακοπή κρίσιμων τηλεπικοινωνιακών διασυνδέσεων».
Από την πλευρά της, η κ. Τόκη σχολίασε πως «στο πόρισμα δεν προσδιορίζεται η αιτία του τι συνέβη, επειδή σημειώνεται πως δεν υπάρχουν καταγραφικά. Όταν δεν υπάρχει καταγραφικό και δεν μπορεί να ιχνηλατηθεί το λάθος -που και στο πόρισμα γίνεται η παραδοχή ότι υπήρξε-, τότε δεν μπορείς να ξέρεις πως προήλθε. Μπορεί να ήταν τυχαίο γεγονός, μπορεί κάποιος να έκανε άστοχη κίνηση».
► Καθυστερήσεις στις πτήσεις βλέπουν το καλοκαίρι οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας μετά το πόρισμα για το μπλακ άουτ στο FIR Αθηνών
Σημειώνεται πως στο πόρισμα αναγράφεται χαρακτηριστικά ότι «ο αποσυγχρονισμός διατάξεων/διεπαφών όπως αυτές που χρησιμοποιεί η ΥΠΑ μπορεί να προκληθεί από πληθώρα λόγων (αστάθεια υλικού, δυσλειτουργία ρολογιού, χρονισμού, θερμικές παρενέργειες, βυθίσεις τροφοδοσίας κ.α.)/ Η έλλειψη αρχείων καταγραφής λειτουργίας και ιχνηλάτησης σφαλμάτων κάνει αδύνατο τον εκ των υστέρων ακριβή προσδιορισμό».
«Η ευθύνη βαραίνει πάντα το “κεφάλι”»
Το σίγουρο είναι ότι στο πόρισμα δεν αποδίδονται οι ευθύνες σε συγκεκριμένα πρόσωπα, εντούτοις, όπως ανέφερε η κ. Τόκη, «η ευθύνη βαραίνει πάντα το “κεφάλι”. Όπως έχουμε πει άλλωστε εδώ και καιρό, η διοίκηση της ΥΠΑ δρούσε αυτοβούλως και δεν ζητούσε τη γνώμη αυτών που θα δουλέψουν τα νέα συστήματα».
Σχολιάζοντας την παραίτηση του -πρώην πλέον- διοικητή της ΥΠΑ, Γιώργου Σαουνάτσου, η οποία του ζητήθηκε από τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστου Δήμα, η κ. Τόκη σχολίασε πως «πιστεύω πως η κίνηση αυτή είναι προς τη σωστή κατεύθυνση. Δεν θα λυθούν όλα με κάποιο μαγικό τρόπο, όμως έπρεπε να αρχίσουμε να έχουμε κινήσεις προς τη σωστή κατεύθυνση».
«Δεν μπορούμε να αποκλείσουμε νέο μπλακ αουτ»
Μια ακόμη σημαντική αναφορά στο πόρισμα, αφορά την έλλειψη «ουσιαστικών εγγυήσεων λειτουργίας» για το σύστημα φωνητικών επικοινωνιών που χρησιμοποιείται στον έλεγχο Εναέριας Κυκλοφορίας. Στο ερώτημα του τι σημαίνει πρακτικά αυτή η αναφορά, η κ. Τόκη σχολίασε πως «πρακτικά σημαίνει, ότι δεν μπορεί να εγγυηθεί κάποιος, ότι αυτό που έγινε, δεν θα ξαναγίνει. Επομένως, δεν μπορούμε να αποκλείσουμε ένα νέο μπλακ αουτ».
► Πόρισμα-«φωτιά» για το μπλακ άουτ στο FIR Αθηνών: Παρωχημένη τεχνολογία που δεν υποστηρίζεται από το 2019
Σε αυτό το πλαίσιο, η ίδια σχολίασε ότι «έχουμε ρίξει τις χωρητικότητες στο ΚΕΠΑΘΜ, έπειτα από σχετικό αίτημα που αποστείλαμε στο υπουργείο, το οποίο υπέγραψε σχεδόν το σύνολο των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας. Είναι αδύνατο και εγκληματικό να δουλεύουμε στο 100% των χωρητικοτήτων, μέχρι να δούμε τι συνέβη, πως μπορεί να επιλυθεί και να υπάρξουν εγγυήσεις. Το πρόβλημα όμως είναι ότι αυτή τη στιγμή, δεν υπάρχουν εγγυήσεις».
«Η ασφάλεια δεν κρίνεται εκ του αποτελέσματος»
Στο πόρισμα σημειώνεται επίσης πως το περιστατικό κατατάχθηκε ως χαμηλής διακινδύνευσης (Green Area), χωρίς αναφορά παραβίασης ελάχιστων διαχωρισμών.
Σχολιάζοντας αυτή την αναφορά, η κ. Τόκη ανέφερε πως «λένε εκ των υστέρων και εκ του αποτελέσματος ότι δεν συνέβη κάτι, επομένως, ήμασταν σε πράσινη περιοχή. Αν αύριο έχουμε ξανά μπλακ αουτ, θα είμαστε εκ προοιμίου πάλι σε πράσινο χρώμα ή θα περιμένουμε πρώτα να δούμε αν συμβεί κάτι; Η ασφάλεια δεν κρίνεται εκ του αποτελέσματος».
Άλλωστε, σύμφωνα με την ίδια, «αν δεν ήταν οι ελεγκτές, δεν θα ήμασταν σε green area. Εκείνη τη στιγμή δεν υπήρχε σχέδιο. Δεν λειτούργησαν ούτε τα εφεδρικά συστήματα. Οι συνάδελφοι αυτενεργούσαν, προκειμένου να βρουν ένα τρόπο να περάσουν οδηγίες στα αεροπλάνο. Οποιονδήποτε τρόπο. Αυτό δεν είναι σχέδιο, ούτε πρωτόκολλο».
«Αναδεικνύεται η παλαιότητα των συστημάτων»
Από την πλευρά του, ο Κωνσταντίνος Κανδεράκης, πρόεδρος της Ένωσης Ηλεκτρονικών Μηχανικών Ασφάλειας Εναέριας Κυκλοφορίας της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, σχολίασε στο iEidiseis.gr ότι «το πόρισμα συμφωνεί ως προς την τεχνική αστοχία με το δελτίο τύπου που εκδώσαμε μετά το μπλακ αουτ, όπου σημειώναμε πως δεν προέκυπτε βλάβη των συστημάτων αεροναυτιλίας, αλλά δυσλειτουργία στη διαθεσιμότητα κρίσιμων συστημάτων επικοινωνιών».
Παρόλα αυτά, το πόρισμα, αναδεικνύει σύμφωνα με τον ίδιο, «την παλαιότητα των συστημάτων, κάτι που επίσης έχουμε αναδείξει εδώ και καιρό. Αυτός είναι άλλωστε ο λόγος που ζητάμε να στηριχθεί ο ανθρώπινος παράγοντας, καθώς όλες οι λύσεις που προτείνονται στο πόρισμα, απαιτούν συνέργειες. Αυτό όμως δεν μπορεί να συμβεί χωρίς κόσμο και χωρίς τους απαραίτητους οικονομικούς πόρους. Το πόρισμα επικεντρώνεται σε τεχνικά ζητήματα βελτίωσης διαδικασιών. Εμείς όμως δεν μπορούμε να μην αναφέρουμε ότι ο κλάδος μας έχει μειωθεί κατά 40% και δεν έχουν γίνει οι απαραίτητες προσλήψεις».
Πομποδέκτες
Σε ότι αφορά την προμήθεια 495 νέων πομποδεκτών VHF, η οποία επισημαίνεται και στο πόρισμα, ο κ. Κανδεράκης σημείωσε ότι «έχει συμβασιοποιηθεί και αναμένουμε 100 πομποδέκτες το προσεχές διάστημα. Το ζητούμενο όμως είναι, αυτή η εξέλιξη να συνδυαστεί και με την εγκατάσταση δικτύου για την τηλεμετρία».
Στο ερώτημα αν η πιο έγκαιρη παραλαβή των πομποδεκτών, θα μπορούσε να αποτρέψει το μπλακ αουτ, ο κ. Κανδεράκης απάντησε θετικά, προσθέτοντας παράλληλα πως «δεν μπορώ να βάλω το χέρι μου στη φωτιά ότι δεν θα υπάρξουν και στο μέλλον αστοχίες».
«Ο ΟΤΕ είχε ενημερώσει από το 2019»
Η πρώτη εισήγηση της επιτροπής, όπως σημειώνεται στο πόρισμα, αφορά την «επίσπευση της μετάβασης σε τεχνολογία VoiP (Voice over IP), με την ολοκλήρωση των διαδικασιών προμήθειας-εγκατάστασης και θέσης σε επιχειρησιακή λειτουργία του νέου VCS/RC (Voice Communication System/ Radio Communication System)».
Άλλωστε, στο πόρισμα γίνεται η παραδοχή ότι το συγκεκριμένο σύστημα της ΥΠΑ, καθώς και «κρίσιμες τηλεπικοινωνιακές υποδομές που χρησιμοποιούνται για την υποστήριξή της, βασίζονται σε παρωχημένη τεχνολογία (SDH- Synchronous Digital Hierarchy), που είναι εκτός υποστήριξης από τον κατασκευαστή, χωρίς δυνατότητα παροχής ουσιαστικών εγγυήσεων λειτουργίας».
► «Λόγια στον Αέρα»: Η επόμενη ημέρα μετά το μπλακ αουτ στο FIR Αθηνών
Μάλιστα, υπογραμμίζεται πως «ο ΟΤΕ έχει ενημερώσει σχετικά την ΥΠΑ από το 2019, η οποία θα έπρεπε να προβεί σε άμεση μετάβαση σε ευρυζωνική/IP αρχιτεκτονική».
Όπως σχολίασε η κ. Τόκη, «ο ΟΤΕ τους είχε ενημερώσει από το 2019. Επομένως, ποιος φταίει;».
Η σύμβαση του 2019
Το συγκεκριμένο σύστημα μπορεί να έχει παραδοθεί, όμως ακόμη δεν έχει εγκατασταθεί καθώς απαιτείται τροποποίηση της σύμβασης, η οποία υπογράφηκε από το 2019. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο κ. Κανδεράκης, «το συγκεκριμένο σύστημα, που θα αντικαταστήσει το υπάρχον σύστημα, που μετράει περίπου 35 χρόνια ζωής, έπεσε πάνω σε περίοδο που άλλαξαν όλες οι τεχνολογίες σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο. Ως αποτέλεσμα, έπρεπε να γίνει τροποποίηση της σύμβασης. Μέχρι πρότινος όμως, κανείς δεν έπαιρνε την ευθύνη να γίνει αυτή η τροποποίηση και πλέον το ζήτημα βρίσκεται στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Αναμένουμε την -θετική ή αρνητική- έκβαση, προκειμένου να προχωρήσουμε παρακάτω».
Πάντως, ακόμη και αν η έκβαση είναι θετική, ο κ. Κανδεράκης κρίνει πως «δεν θα υπάρξει άμεση αλλαγή και για κάποιο διάστημα θα είμαστε με το ίδιο σύστημα».
Σε αυτό το πλαίσιο, ο ίδιος σχολίασε πως «έχουμε μια εικόνα του πως επιλύθηκε το πρόβλημα και γι’ αυτόν τον λόγο, υπάρχουν στο πόρισμα προτάσεις βελτίωσης, που τις κρίνουμε θετικά. Παρόλα αυτά, το πόρισμα περιγράφει την ιδανική, τελική κατάσταση, όταν θα έχουμε τα νέα συστήματα. Έως τότε, θα πρέπει να υπάρξουν αρκετά ενδιάμεσα βήματα».
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου