Γιατί αρέσει στις γάτες να ξεκουράζονται σε ψηλά σημεία στο σπίτι Γρηγόρης Ταβουλάρης

 
Photo: Shutterstock



Όποιος έχει ζήσει με γάτα έχει σίγουρα συναντήσει κάποια στιγμή την τετράποδη φίλη του κουλουριασμένη πάνω σε ένα ράφι, στην κορυφή μιας ντουλάπας, στο περβάζι ενός παραθύρου ή σε κάποιο ψηλό έπιπλο.

Αυτή η συμπεριφορά δεν είναι τυχαία, ούτε αποτελεί κάποιου είδους ιδιοτροπία της γάτας. Αντίθετα, είναι ένα βαθιά ριζωμένο ένστικτο, που συνδέεται με την εξέλιξη, τη βιολογία και την ψυχολογία της γάτας. Ας δούμε αναλυτικά γιατί οι γάτες αγαπούν τόσο πολύ τα ψηλά σημεία τόσο για ξεκούραση όσο και για παρατήρηση.

Ένστικτο επιβίωσης και ασφάλεια


Οι γάτες, ακόμη και οι οικόσιτες, διατηρούν σε μεγάλο βαθμό τα ένστικτα των προγόνων τους. Στη φύση, το ύψος προσφέρει ασφάλεια. Ένα ψηλό σημείο επιτρέπει στη γάτα να αποφεύγει πιθανούς θηρευτές, να νιώθει λιγότερο ευάλωτη και περισσότερο προστατευμένη. Από ψηλά, είναι δύσκολο για να την πλησιάσει απροειδοποίητα.

Αυτός είναι ο λόγος που πολλές γάτες ανεβαίνουν ψηλά όταν φοβούνται ή όταν το περιβάλλον τους φαίνεται αγχωτικό. Το ύψος λειτουργεί σαν “καταφύγιο”, προσφέροντας αίσθηση ελέγχου και ηρεμίας.

Καλύτερη οπτική επαφή με τον χώρο

Οι γάτες είναι εξαιρετικοί παρατηρητές. Από ένα ψηλό σημείο μπορούν να επιβλέπουν ολόκληρο τον χώρο τους χωρίς να κινούνται. Αυτό τους επιτρέπει να γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή τι συμβαίνει γύρω τους. Ποιος μπαίνει στο δωμάτιο, πού βρίσκεται ο άνθρωπός τους, αν υπάρχει κάποιο άλλο ζώο κοντά.

Αυτή η θέα από ψηλά μειώνει το άγχος, γιατί η γάτα δεν μπορεί να αιφνιδιαστεί εύκολα. Αντί να βρίσκεται στο πάτωμα, όπου μπορεί κάποιος να την πλησιάσει από πολλές κατευθύνσεις, προτιμά ένα σημείο που της προσφέρει καλύτερο έλεγχο του σπιτιού και του περιβάλλοντος.


Κυνηγετικό ένστικτο

Παρόλο που στο σπίτι δεν χρειάζεται να κυνηγήσει για να φάει, η γάτα παραμένει θηρευτής. Στη φύση, το ύψος είναι ιδανικό σημείο για ενέδρα. Από εκεί μπορεί να παρακολουθεί τη λεία της και να επιλέξει την κατάλληλη στιγμή για επίθεση.

Ακόμη και μέσα στο σπίτι, αυτό το ένστικτο παραμένει ενεργό. Μια γάτα που κάθεται πάνω σε ένα ράφι μπορεί να παρακολουθεί ένα παιχνίδι, ένα άλλο κατοικίδιο ή απλώς τις κινήσεις των ανθρώπων, σαν να εξασκεί τις κυνηγετικές της δεξιότητες.

Αίσθηση κυριαρχίας και ελέγχου

Για πολλές γάτες το ύψος μπορεί να συνδέεται με κοινωνική θέση. Σε περιβάλλοντα με περισσότερες από μια γάτες, συχνά παρατηρείται ότι οι πιο σίγουρες ή “κυρίαρχες” γάτες καταλαμβάνουν τα ψηλότερα σημεία. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα επιθετικότητα, αλλά σιγουριά και αυτοπεποίθηση.


Το να βρίσκεται ψηλά δίνει στη γάτα την αίσθηση ότι ελέγχει τον χώρο της. Αυτός ο έλεγχος είναι πολύ σημαντικός για την ψυχική της ισορροπία, ειδικά σε κλειστά περιβάλλοντα όπως τα διαμερίσματα.

Άνεση και θερμότητα

Τα ψηλά σημεία δεν είναι μόνο στρατηγικά, αλλά συχνά και πιο άνετα. Οι κορυφές των επίπλων ή τα ράφια κοντά στο ταβάνι τείνουν να είναι πιο ζεστά, καθώς ο θερμός αέρας ανεβαίνει. Οι γάτες αγαπούν τη ζέστη και αναζητούν φυσικά σημεία που τους προσφέρουν άνεση.

Ιδιαίτερα κατά τους χειμερινούς μήνες, όταν αρκετά σημεία του σπιτιού είναι πιο ψυχρά, οι γάτες θα προτιμήσουν τα πιο ψηλά μέρη για να ζεσταθούν και να χαλαρώσουν.

Επιπλέον, ένα ήσυχο ψηλό σημείο είναι συνήθως μακριά από φασαρία, πατήματα και απότομες κινήσεις, γεγονός που το καθιστά ιδανικό για ύπνο και ξεκούραση.

Μείωση του στρες

Οι γάτες είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες στο στρες. Αλλαγές στο περιβάλλον, επισκέπτες, δυνατοί θόρυβοι ή άλλα ζώα μπορούν να τις αναστατώσουν. Τα ψηλά σημεία λειτουργούν σαν «ζώνες ασφαλείας», όπου μπορούν να απομονωθούν και να ηρεμήσουν.

Αυτός είναι και ο λόγος που οι ειδικοί στη συμπεριφορά γατών συστήνουν την ύπαρξη κάθετων χώρων στο σπίτι, όπως γατόδεντρα, ράφια ή ειδικά διαμορφωμένες πλατφόρμες τοίχου.


Χρήσιμες συμβουλές προτού αφήσετε τη γάτα σας μόνη στο σπίτι

Οι γάτες μπορεί να είναι ανεξάρτητα πλάσματα, όμως πάντα θέλουν φροντίδα, προσοχή αλλά και ένα ασφαλές περιβάλλον.

Φυσική άσκηση και ευελιξία

Το σκαρφάλωμα και το άλμα προς ψηλά σημεία βοηθούν τη γάτα να διατηρεί τη φυσική της κατάσταση. Ενισχύουν τους μυς, την ισορροπία και τον συντονισμό της. Για μια γάτα εσωτερικού χώρου, αυτές οι κάθετες κινήσεις είναι ιδιαίτερα σημαντικές τόσο για τη σωματική όσο και για την πνευματική της υγεία.

Η αγάπη των γατών για τα ψηλά σημεία δεν είναι τυχαία. Προκύπτει από έναν συνδυασμό ενστίκτων επιβίωσης, ανάγκης για ασφάλεια, ελέγχου, άνεσης και ψυχικής ισορροπίας. Προσφέροντας στη γάτα μας ασφαλή και σταθερά ψηλά σημεία για ξεκούραση μέσα στο σπίτι, δεν ικανοποιούμε απλώς μια προτίμησή της, αλλά σεβόμαστε τη φύση της και συμβάλλουμε ουσιαστικά στην ευημερία της.