Παρασκευή, Ιανουαρίου 30, 2026

Ουραγοί και στα Βαλκάνια σε αγοραστική δύναμη

 
Η Ελλάδα όχι μόνο δεν συγκλίνει με την Ευρώπη, αλλά απομακρύνεται ταχύτατα επιστρέφοντας σε επίπεδα διαβίωσης που παραπέμπουν σε παλαιότερες δεκαετίες.
Τζώρτζης Ρούσσος
 


 


Πίσω από τις θριαμβολογίες του κυβερνητικού επιτελείου για τους ρυθμούς ανάπτυξης κρύβεται μια ζοφερή πραγματικότητα που βιώνει η πλειονότητα των Ελλήνων πολιτών. Η ενδιάμεση έκθεση του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ έρχεται ως καταπέλτης να διαλύσει το αφήγημα του οικονομικού «success story», αποκαλύπτοντας μια χώρα που αναπτύσσεται μεν ως προς τους μακροοικονομικούς δείκτες, αλλά βυθίζει τους εργαζομένους της σε συνθήκες φτωχοποίησης, χειρότερες ακόμη και σε σύγκριση με αυτές των Βαλκανίων. Η εικόνα που παρουσιάζει η έκθεση είναι αποκαρδιωτική και συνάμα αποκαλυπτική της αποτυχίας της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής. Παρά την ονομαστική αύξηση των μισθών, ο πληθωρισμός και η ακρίβεια έχουν εξανεμίσει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.

Τα στοιχεία είναι αμείλικτα: το 2024 ο μέσος ετήσιος μισθός σε μονάδες αγοραστικής δύναμης (pps) κατρακύλησε στο 59,1% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της κατάρρευσης του βιοτικού επιπέδου, αρκεί να σημειωθεί ότι το 2009, στην αρχή της κρίσης, το ποσοστό αυτό βρισκόταν στο 91,8%. Η Ελλάδα όχι μόνο δεν συγκλίνει με την Ευρώπη, αλλά απομακρύνεται ταχύτατα επιστρέφοντας σε επίπεδα διαβίωσης που παραπέμπουν σε παλαιότερες δεκαετίες.

Αποκαλυπτική σύγκριση

Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο, που εκθέτει ανεπανόρθωτα την κυβερνητική ρητορική περί ισχυρής Ελλάδας, είναι η σύγκριση με τις χώρες της Βαλκανικής. Η Ελλάδα έχει καταστεί ουραγός στην περιοχή. Το μέσο ωρομίσθιο των Ελλήνων σε όρους αγοραστικής δύναμης ανέρχεται μόλις στις 11,3 pps, την ώρα που στα κράτη-μέλη των Βαλκανίων βρίσκεται στις 18,1 pps και στην κεντρική Ευρώπη στις 15,3 pps.

Ακόμη και στους κλάδους της βιομηχανίας η Ελλάδα υπολείπεται των γειτόνων της, ενώ στον τομέα των υπηρεσιών –τη «βαριά βιομηχανία» της χώρας– οι Ελληνες, με όρους αγοραστικής δύναμης, αμείβονται με το 56,5% των αποδοχών των Βαλκάνιων συναδέλφων τους. Η «ανάπτυξη» στην Ελλάδα στηρίζεται ξεκάθαρα στη φτηνή εργασία και την υποτίμηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, κάτι που θα επιδεινωθεί εντός του 2026, καθώς η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως θεσμοθέτησε το 13ωρο σε έναν εργοδότη! Η έκθεση καταδεικνύει τις δομικές παθογένειες ενός οικονομικού μοντέλου που η κυβέρνηση αρνείται πεισματικά να μεταρρυθμίσει με ουσιαστικό τρόπο. Η οικονομία παραμένει εξαρτημένη από την κατανάλωση, η οποία αγγίζει το δυσθεώρητο 67,7% του ΑΕΠ (έναντι 51,1% στην ΕΕ), ενώ οι επενδύσεις κατευθύνονται κυρίως σε κατοικίες και real estate και όχι σε παραγωγικούς τομείς που θα δημιουργούσαν ποιοτικές θέσεις εργασίας.






Το βασικό αξίωμα, που μαθαίνουν ήδη από το πρώτο έτος οι φοιτητές των οικονομικών επιστημών, είναι ότι «ένα εργοστάσιο χτίζει 100 σπίτια αλλά 100 σπίτια δεν χτίζουν ένα εργοστάσιο». Το αποτέλεσμα είναι η διεύρυνση του εμπορικού ελλείμματος και η δημιουργία ενός ΑΕΠ -φούσκα- που δεν αντανακλά πραγματική παραγωγική ισχύ.

Θηλιά η στέγαση

Οι κοινωνικές επιπτώσεις αυτής της πολιτικής είναι δραματικές. Η Ελλάδα πρωταγωνιστεί στη φτώχεια και στον κοινωνικό αποκλεισμό. Το 21% των μισθωτών ζει σε συνθήκες υλικής στέρησης, ποσοστό χαοτικά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ακόμη πιο σοκαριστικό είναι το γεγονός ότι σχεδόν τα μισά νοικοκυριά με παιδιά (46,6%) δηλώνουν αδυναμία να ανταποκριθούν σε πάγιες πληρωμές, ποσοστό κατά 30 μονάδες υψηλότερο από τον μέσο όρο των Βαλκανίων. Τέλος, το κόστος στέγασης έχει μετατραπεί σε θηλιά στον λαιμό των πολιτών. Για τους οικονομικά ασθενέστερους, το κόστος στέγασης απορροφά το εφιαλτικό 88,6% του διαθέσιμου εισοδήματός τους, όταν στην Ευρώπη το αντίστοιχο ποσοστό είναι 27,8%. Η στεγαστική κρίση είναι πλέον εκτός ελέγχου, με την κυβέρνηση να παρακολουθεί αμέτοχη την εξαθλίωση των ενοικιαστών και των χαμηλόμισθων.

Η έκθεση της ΓΣΕΕ αποδομεί πλήρως το κυβερνητικό αφήγημα. Η οικονομική μεγέθυνση των αριθμών δεν μεταφράζεται σε ευημερία των ανθρώπων. Αντιθέτως, συντελείται μια βίαιη αναδιανομή πλούτου, με τους μισθούς καθηλωμένους, την ακρίβεια ανεξέλεγκτη και την Ελλάδα να μετατρέπεται στον «φτωχό συγγενή», όχι πια της Ευρώπης, αλλά των ίδιων των Βαλκανίων.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου