Η Γροιλανδία επανέρχεται δυναμικά στο επίκεντρο της διεθνούς πολιτικής ατζέντας, με την κυβέρνηση των ΗΠΑ να κλιμακώνει τη ρητορική της γύρω από το ενδεχόμενο απόκτησης της τεράστιας αρκτικής νήσου, η οποία αποτελεί αυτόνομη περιοχή του βασιλείου της Δανίας.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Ο τόνος της αμερικανικής κυβέρνησης σκλήρυνε αισθητά τις τελευταίες ημέρες. Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Κάρολαϊν Λέβιτ, επιβεβαίωσε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει «φάσμα επιλογών» για την απόκτηση της Γροιλανδίας, συμπεριλαμβανομένης, όπως είπε, και της «χρήσης του στρατού».
«Ο πρόεδρος έχει καταστήσει απολύτως σαφές ότι η απόκτηση της Γροιλανδίας αποτελεί προτεραιότητα εθνικής ασφαλείας για τις Ηνωμένες Πολιτείες και είναι ζωτικής σημασίας για την αποτροπή των αντιπάλων μας στην περιοχή της Αρκτικής», ανέφερε η Λέβιτ σε δήλωσή της στο Γαλλικό Πρακτορείο, προκαλώντας έντονη ανησυχία στην Ευρώπη.
Ωστόσο, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, Μάρκο Ρούμπιο, διαβεβαίωσε –σύμφωνα με αμερικανικά μέσα ενημέρωσης– ότι η Ουάσιγκτον επιδιώκει την αγορά της Γροιλανδίας και πως οι πρόσφατες δηλώσεις δεν θα πρέπει να εκληφθούν ως προαναγγελία στρατιωτικής επέμβασης. Τα σχόλια έγιναν σε κεκλεισμένων των θυρών ενημέρωση μελών του αμερικανικού Κογκρέσου, όπως αποκάλυψε η Wall Street Journal.
Την ίδια ώρα, οι New York Times ανέφεραν ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει ζητήσει από τους συνεργάτες του να του παρουσιάσουν επικαιροποιημένο σχέδιο για την απόκτηση της Γροιλανδίας, επαναφέροντας μια ιδέα που είχε διατυπώσει ήδη από την πρώτη του θητεία στον Λευκό Οίκο (2017-2021).
Η στάση αυτή των ΗΠΑ έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις εκκλήσεις για διάλογο από την Κοπεγχάγη και την πρωτεύουσα της Γροιλανδίας, Νουούκ. Τόσο η κυβέρνηση της Γροιλανδίας όσο και η Δανία ζήτησαν να ξεκινήσουν το ταχύτερο δυνατό συνομιλίες με τον Μάρκο Ρούμπιο, εκφράζοντας την ελπίδα ότι θα διαλυθούν οι «παρεξηγήσεις» γύρω από τις αμερικανικές προθέσεις.
Γιατί ο Ντόναλντ Τραμπ θέλει τη Γροιλανδία
Λίγο μετά την απομάκρυνση του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, ο Ντόναλντ Τραμπ επανέφερε με ένταση το θέμα της Γροιλανδίας, δηλώνοντας ότι τη χρειάζεται «πολύ άσχημα».
Η Γροιλανδία αποτελεί μέρος του βασιλείου της Δανίας. Αν και διαθέτει ευρεία αυτονομία, η Κοπεγχάγη εξακολουθεί να ελέγχει την εξωτερική και αμυντική της πολιτική. Η Δανή πρωθυπουργός, Μέτε Φρεντέρικσεν, προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη επίθεση των ΗΠΑ σε κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ –στην προκειμένη περίπτωση τη Γροιλανδία ως τμήμα της Δανίας, θα σήμαινε το τέλος της Συμμαχίας.
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, κάλεσε τον Τραμπ να εγκαταλείψει τις «φαντασιώσεις περί προσάρτησης», ενώ Ευρωπαίοι ηγέτες τάχθηκαν ανοικτά στο πλευρό της Γροιλανδίας και της Δανίας, υπογραμμίζοντας ότι «η Γροιλανδία ανήκει στον λαό της».
Το ενδιαφέρον του Τραμπ για τη Γροιλανδία δεν είναι καινούργιο, όμως οι λόγοι πίσω από αυτό έχουν εξελιχθεί, αναφέρει ο Guardian.
Το 2019, κατά την πρώτη του θητεία, είχε περιγράψει την ιδέα της αγοράς ως μια «μεγάλη συμφωνία real estate». Αργότερα, μιλούσε για «οικονομική ασφάλεια». Σήμερα, ωστόσο, ο ίδιος επικαλείται ευθέως λόγους εθνικής ασφάλειας.
Η γεωστρατηγική θέση της Γροιλανδίας, ανάμεσα στις ΗΠΑ και τη Ρωσία, την καθιστά κομβικό σημείο για την άμυνα στην Αρκτική, ιδιαίτερα καθώς η κλιματική κρίση επιταχύνει το λιώσιμο των πάγων και μετατρέπει την περιοχή σε νέο γεωπολιτικό πεδίο ανταγωνισμού.
Η Γροιλανδία διαθέτει σημαντικά αποθέματα πρώτων υλών κρίσιμων για την πράσινη τεχνολογία, όπως χαλκό, λίθιο, κοβάλτιο και νικέλιο, ενώ προσελκύει το ενδιαφέρον μεγάλων δυνάμεων, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, η οποία κυριαρχεί σήμερα στην παγκόσμια παραγωγή σπάνιων γαιών. Για τις ΗΠΑ, η απόκτηση της Γροιλανδίας θα μπορούσε να λειτουργήσει και ως ανάχωμα στην κινεζική επιρροή.
Παράλληλα, το λιώσιμο των αρκτικών πάγων ανοίγει νέες ναυτιλιακές οδούς που μειώνουν δραστικά τον χρόνο μεταφοράς μεταξύ Ευρώπης και Ασίας, ενώ η Γροιλανδία φιλοξενεί ήδη κρίσιμες αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, όπως η βάση στο Πίτουφικ, που αποτελεί μέρος του συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για βαλλιστικούς πυραύλους.
Στο εσωτερικό της Γροιλανδίας, οι συζητήσεις για ανεξαρτησία από τη Δανία εντείνονται τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, το ενδεχόμενο αμερικανικής «προσάρτησης» έχει οδηγήσει σε συσπείρωση του πολιτικού κόσμου, με την κυβέρνηση εθνικής ενότητας να δηλώνει ξεκάθαρα: «Η Γροιλανδία ανήκει σε εμάς».
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου