Προς ρήξη για τη Γροιλανδία – VDL: «Ώρα για ανεξάρτητη Ευρώπη», Τραμπ: «Δεν κάνουμε πίσω» Απειλές για χρήση βίας, δασμοί και γεωπολιτικοί εκβιασμοί βάζουν τη Γροιλανδία στο επίκεντρο μιας επικίνδυνης κλιμάκωσης στη σύγκρουση ΗΠΑ–ΕΕ.

AP Photo/ Evan Vucci
 
 


Βαθαίνει το ρήγμα στις διατλαντικές σχέσεις με φόντο τη Γροιλανδία, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ διαμηνύει ότι «δεν υπάρχει γυρισμός» στον στόχο των ΗΠΑ να αποκτήσουν τον έλεγχο του νησιού, χωρίς να αποκλείει το ενδεχόμενο χρήσης βίας, ενώ η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, απαντά με κάλεσμα για μια «ανεξάρτητη Ευρώπη».

Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι «δεν υπάρχει γυρισμός» στον στόχο του να ελέγξει τη Γροιλανδία, αρνούμενος να αποκλείσει το ενδεχόμενο να καταλάβει το νησί της Αρκτικής με τη βία και επιτίθεται στους συμμάχους του, ενώ οι Ευρωπαίοι ηγέτες αγωνίζονται να ανταποκριθούν.


Η φιλοδοξία του Τραμπ, που εκφράστηκε σε αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε εικόνες τεχνητής νοημοσύνης, να αποσπάσει την κυριαρχία της Γροιλανδίας από τη Δανία, μέλος του ΝΑΤΟ, απειλεί να διαλύσει τη συμμαχία που στηρίζει την ασφάλεια της Δύσης εδώ και δεκαετίες.



Απείλησε επίσης να αναζωπυρώσει τον εμπορικό πόλεμο με την Ευρώπη, ο οποίος ταράξε τις αγορές και τις εταιρείες για μήνες πέρυσι, αν και ο υπουργός Οικονομικών του Τραμπ, Σκοτ Μπέσεντ, αντέδρασε σε αυτό που αποκάλεσε «υστερία» για τη Γροιλανδία.

«Όπως εξέφρασα σε όλους, πολύ ξεκάθαρα, η Γροιλανδία είναι επιτακτική ανάγκη για την εθνική και παγκόσμια ασφάλεια. Δεν υπάρχει γυρισμός — σε αυτό συμφωνούν όλοι!» δήλωσε ο Τραμπ μετά από συνομιλία με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε.






Για να καταστήσει σαφές το μήνυμά του, ο Τραμπ δημοσίευσε μια εικόνα του εαυτού του στη Γροιλανδία, κρατώντας μια αμερικανική σημαία, που είχε δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη. Μια άλλη εικόνα τον έδειχνε να μιλάει με ηγέτες δίπλα σε έναν χάρτη που έδειχνε τον Καναδά και τη Γροιλανδία ως μέρος των Ηνωμένων Πολιτειών.

► Η ΑΙ πρόκληση του Τραμπ: «Καταλαμβάνει» τη Γροιλανδία μπροστά στους Ευρωπαίους ηγέτες

Παράλληλα, διέρρευσε μηνύματα, μεταξύ άλλων και από τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος αμφισβήτησε το τι «κάνει ο Τραμπ στη Γροιλανδία». Ο Τραμπ, ο οποίος έχει δεσμευτεί να επιβάλει δασμούς σε χώρες που του στέκονται εμπόδιο, είχε προηγουμένως απειλήσει να επιβάλει δασμό 200% στα γαλλικά κρασιά και σαμπάνιες.

► O Τραμπ αποκάλυψε τα προσωπικά SMS που του έστειλαν ο Μακρόν και ο Ρούτε
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ανταποκρίνεται στην «υστερία»

Η Ευρωπαϊκή Ένωση απείλησε να ανταποδώσει με εμπορικά αντίμετρα. Μία επιλογή είναι ένα πακέτο δασμών ύψους 93 δισεκατομμυρίων ευρώ (109 δισεκατομμύρια δολάρια) στις εισαγωγές από τις ΗΠΑ, το οποίο θα μπορούσε να τεθεί αυτόματα σε ισχύ στις 6 Φεβρουαρίου μετά από εξάμηνη αναστολή.


Μια άλλη επιλογή είναι το «Αντικαταναγκαστικό Μέσο» (ACI), το οποίο δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ μέχρι τώρα. Θα μπορούσε να περιορίσει την πρόσβαση σε δημόσιες προσφορές, επενδύσεις ή τραπεζικές δραστηριότητες, ή να περιορίσει το εμπόριο υπηρεσιών, τον τομέα στον οποίο οι ΗΠΑ έχουν πλεόνασμα έναντι της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των κερδοφόρων ψηφιακών υπηρεσιών που παρέχουν οι αμερικανικοί τεχνολογικοί γίγαντες.

Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέττε Φρέντερικσεν, δήλωσε την Τρίτη στο κοινοβούλιο της Κοπεγχάγης ότι «το χειρότερο μπορεί να είναι ακόμα μπροστά μας».

«Μπορούμε να διαπραγματευτούμε για όλα τα πολιτικά θέματα, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας, των επενδύσεων και της οικονομίας, αλλά δεν μπορούμε να διαπραγματευτούμε τις πιο θεμελιώδεις αξίες μας: την κυριαρχία, την ταυτότητα της χώρας μας, τα σύνορά μας, τη δημοκρατία μας», δήλωσε η Φρέντερικσεν.AP | Francois Walschaerts

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας στο ετήσιο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός της Ελβετίας, στο οποίο θα παραστεί και ο Τραμπ αυτή την εβδομάδα, προσπάθησε να συσπειρώσει τους ηγέτες γύρω από την οικοδόμηση μιας «νέας ανεξάρτητης Ευρώπης».

«Η τεράστια αλλαγή που βιώνουμε σήμερα είναι μια ευκαιρία, στην πραγματικότητα μια αναγκαιότητα για την οικοδόμηση μιας νέας μορφής ευρωπαϊκής ανεξαρτησίας», δήλωσε.


«Θα μπορέσουμε να αξιοποιήσουμε αυτή την ευκαιρία μόνο αν αναγνωρίσουμε ότι αυτή η αλλαγή είναι μόνιμη», πρόσθεσε.AP Photo/Jacquelyn Martin, File

Ο Σκοτ Μπέσεντ, μιλώντας επίσης στη συνάντηση της πολιτικής και επιχειρηματικής ελίτ του κόσμου στο Νταβός, δήλωσε ότι θα βρεθεί μια λύση που θα διασφαλίζει την εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρώπης.

«Έχουν περάσει 48 ώρες. Όπως είπα, καθίστε πίσω, χαλαρώστε», είπε. «Είμαι βέβαιος ότι οι ηγέτες δεν θα κλιμακώσουν την κατάσταση και ότι αυτό θα εξελιχθεί με τρόπο που θα καταλήξει σε ένα πολύ καλό αποτέλεσμα για όλους».

Ερωτηθείς για την προοπτική ενός παρατεταμένου εμπορικού πολέμου μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρώπης, ο Μπέσεντ απάντησε: «Γιατί βιαζόμαστε να βγάλουμε συμπεράσματα; Γιατί το βλέπετε ως το χειρότερο σενάριο;… Ηρεμήστε την υστερία. Πάρτε μια βαθιά ανάσα».
Η Ρωσία αμφισβητεί την κυριαρχία της Δανίας στην Γροιλανδία

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, ο οποίος παρακολουθεί με χαρά τις εξελίξεις καθώς η προσπάθεια του Τραμπ να αποκτήσει τη Γροιλανδία διευρύνει τις διαφορές με την Ευρώπη, δήλωσε ότι «η Γροιλανδία δεν είναι φυσικό μέρος της Δανίας» και αρνήθηκε επίσης ότι η Μόσχα έχει οποιαδήποτε σχέδια για το νησί.


«Δεν ήταν ούτε φυσικό τμήμα της Νορβηγίας ούτε φυσικό τμήμα της Δανίας», δήλωσε ο Σεργκέι Λαβρόφ στους δημοσιογράφους στη Μόσχα. «Είναι μια αποικιακή κατάκτηση. Το γεγονός ότι οι κάτοικοι έχουν πλέον συνηθίσει και αισθάνονται άνετα είναι ένα άλλο θέμα».

► Λαβρόφ: Η Γροιλανδία δεν είναι φυσικό τμήμα της Δανίας, αλλά δεν θέλουμε να την καταλάβουμε

Οι ανανεωμένες απειλές του Τραμπ για την επιβολή δασμών στους ευρωπαίους συμμάχους έχουν αναζωπυρώσει τις συζητήσεις για το εμπόριο «Sell America» που προέκυψε μετά την επιβολή των δραστικών δασμών τον περασμένο Απρίλιο.

Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης S&P 500 και Nasdaq έπεσαν στα χαμηλότερα επίπεδα του μήνα την Τρίτη, καθώς οι Αμερικανοί επενδυτές επέστρεψαν από ένα μακρύ Σαββατοκύριακο για να παρακολουθήσουν την κατάρρευση των παγκόσμιων αγορών.

Σε ένδειξη της παγκόσμιας αποστροφής προς τον κίνδυνο, οι τιμές του χρυσού έφτασαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, οι μετοχές σε όλο τον κόσμο έπεσαν και τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα πωλήθηκαν μαζικά.

Μακρόν: «Προτιμάμε τον σεβασμό από τους νταήδες»

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε σήμερα ότι προτιμά τον «σεβασμό αντί για τους νταήδες» και «το κράτος δικαίου αντί για τη βαρβαρότητα», κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, που ακούστηκε ως απάντηση στη διπλωματία του Ντόναλντ Τραμπ, δηλώνοντας παράλληλα πως το ΝΑΤΟ είναι πλέον ένας «αποδυναμωμένος θεσμός» στο πλαίσιο του στόχου του Τραμπ να καταλάβει τη Γροιλανδία.

«Η Γαλλία και η Ευρώπη είναι προσηλωμένες στην εθνική κυριαρχία και ανεξαρτησία, καθώς και στα Ηνωμένα Έθνη και τον Χάρτη τους», τόνισε επίσης ο Γάλλος πρόεδρος, ενώ ο Αμερικανός ομόλογός του θέλει να δημιουργήσει ένα νέο παγκόσμιο «Συμβούλιο Ειρήνης» υπό τον πλήρη έλεγχό του. Ο Γάλλος πρόεδρος τόνισε ότι θέλει να καταστήσει την G7, της οποίας η Γαλλία προεδρεύει φέτος, ένα «φόρουμ για ειλικρινή διάλογο» και για «συλλογικές και συνεργατικές λύσεις».



Πρόσθεσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν πρέπει να υποκύψει στο «δίκαιο του ισχυρότερου», λέγοντας πως είναι αποστομωτικό το γεγονός ότι η ΕΕ πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο χρήσης του «μέσου κατά του καταναγκασμού» του εναντίον των ΗΠΑ.

«Πιστεύουμε ότι χρειαζόμαστε περισσότερη ανάπτυξη, χρειαζόμαστε περισσότερη σταθερότητα σε αυτόν τον κόσμο, αλλά προτιμούμε σεβασμό από τους νταήδες», δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, μιλώντας στα αγγλικά. «Προτιμούμε την επιστήμη αντί για (τις θεωρίες συνωμοσίας) και προτιμούμε το κράτος δικαίου αντί για τη βαρβαρότητα».

Μιλώντας σε δημοσιογράφους ο Μακρόν τόνισε επίσης ότι δεν σχεδιάζει να συνομιλήσει με τον Τραμπ στο Νταβός.