Έκθεση κόλαφος της ΕΕΔΑ: «Επιτυχία» Φλωρίδη – Στους 104 από 30 οι ανήλικοι κρατούμενοι στην Κασσαβέτεια

 
Οι φυλακές που «πνίγονται» από τα «Δρακόντεια» μέτρα Φλωρίδη και οι αντιδράσεις της ΕΕΔΑ.
Γιάννης Τσακαρισιάνος
 

Documento Creative, Unsplash


Η εικόνα που εκπέμπουν σήμερα τα σωφρονιστικά καταστήματα ανηλίκων στην Ελλάδα δεν θυμίζει σε τίποτα την εύθραυστη σταθερότητα των προηγούμενων ετών, καθώς το σύστημα βρίσκεται πλέον σε κατάσταση λειτουργικού «εμφράγματος».

Διαβάστε επίσης: Οι σκληροί ανήλικοι και οι «Νόμοι» της Κασσαβέτειας – Σοκαριστικές αποκαλύψεις μετά την καταγγελία του 17χρονου


Σύμφωνα με έκθεση της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) στην καρδιά αυτού του αδιεξόδου βρίσκεται το Ειδικό Αγροτικό Σωφρονιστικό Κατάστημα Νέων Κασσαβέτειας, όπου η πραγματικότητα της καθημερινής διαβίωσης έχει ξεπεράσει κάθε όριο ασφαλείας. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της 2ας Ιανουαρίου 2026, ενώ στο κατάστημα καταγράφονται ονομαστικά μόλις 80 θέσεις ανηλίκων, ο αριθμός των παιδιών που στοιβάζονται εκεί έφτασε τους 102. Η μαθηματική αποτύπωση αυτής της κατάστασης είναι αμείλικτη, καθώς τεκμαίρεται ότι η πληρότητα για τους ανηλίκους αγγίζει το 127,5%, μια δραματική ανατροπή αν αναλογιστεί κανείς ότι μόλις έναν χρόνο πριν η πληρότητα βρισκόταν στο 99,64%.

Αυτή η εκρηκτική αύξηση δεν προέκυψε τυχαία, αλλά αποτελεί το άμεσο αποτέλεσμα μιας συνειδητής νομοθετικής στροφής προς την καταστολή.



Η ΕΕΔΑ επισημαίνει μια απότομη και έντονη άνοδο του πληθυσμού των ανήλικων κρατουμένων κατά το 2025 και το 2026, με τον αριθμό να εκτοξεύεται από τον μέσο όρο των 30–36 ατόμων της προηγούμενης τετραετίας στην ιστορική κορύφωση των 104 εγκλείστων. Η ρίζα του προβλήματος εντοπίζεται στη θέση σε ισχύ του νόμου 5090/2024 και των τροποποιήσεων στα άρθρα 127 του Ποινικού Κώδικα και 287 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. Πρόκειται για την υλοποίηση της στρατηγικής που είχε προαναγγείλει ο Υπουργός Δικαιοσύνης, Γιώργος Φλωρίδης, ο οποίος από το βήμα της Βουλής είχε τονίσει εμφατικά πως «το αφήγημα της κυβέρνησης είναι ότι πίσω από αυτήν τη νομοθετική πρωτοβουλία βρίσκεται η απόλυτη –απόλυτη– ορθότητα».



Ωστόσο, η «απόλυτη ορθότητα» του νομοθέτη φαίνεται πως στην πράξη μεταφράστηκε σε μια δρακόντεια και συχνά ανάλγητη πραγματικότητα για τους ανηλίκους, καθώς η Δικαιοσύνη , σκλήρυνε τη γραμμή της επηρεασμένη από την επικοινωνιακή διαχείριση περιστατικών παραβατικότητας. Το αποτέλεσμα είναι η σημαντική αύξηση των φυλακίσεων και προφυλακίσεων, με την αρχή της «έσχατης λύσης» να παρακάμπτεται συστηματικά. Η πίεση που δέχεται το σύστημα λειτουργεί πλέον ως δείκτης κινδύνου για την υποβάθμιση θεμελιωδών δικαιωμάτων, καθώς οι υποδομές στην Κασσαβέτεια κρίνονται ακατάλληλες, η επίβλεψη των θαλάμων είναι ελλιπής και ο χρόνος δημιουργικής απασχόλησης των παιδιών περιορίζεται δραστικά λόγω των κανονισμών.

Η κοινωνική διάσταση αυτού του εγκλεισμού είναι ακόμη πιο ζοφερή, καθώς οι ελλείψεις σε καίριες ειδικότητες, όπως παιδοψυχολόγοι, παιδοψυχίατροι και νοσηλευτές, καθιστούν το περιβάλλον των φυλακών πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη σωματικής και ψυχολογικής βίας μεταξύ των κρατουμένων. Ακόμη και σε περιπτώσεις όπως αυτή του Σωφρονιστικού Καταστήματος Γυναικών Ελαιώνα Θηβών, όπου καταγράφεται μόλις μία ανήλικη κρατούμενη, οι ανησυχίες παραμένουν έντονες από την πλευρά της ΕΕΔΑ για τον ουσιαστικό διαχωρισμό της από τις ενήλικες και την παροχή προγραμμάτων κατάλληλων για την ηλικία της. Τελικά, η τρέχουσα σωφρονιστική πολιτική φαίνεται να εστιάζει στην τιμωρία, υπονομεύοντας τις προοπτικές κοινωνικής επανένταξης και μετατρέποντας τις φυλακές ανηλίκων σε αποθήκες ψυχών, όπου το δικαίωμα στη δεύτερη ευκαιρία θυσιάζεται στον βωμό της «σκληρής» καταστολής.