ΚΟΝΤΑΡΙΝΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ/EUROKINISSI
Γράφει οΒασίλης Ανδριανόπουλος
Ολοένα και εντείνεται η αβεβαιότητα αναφορικά με την ενδεχόμενη αύξηση των επιτοκίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και κατ’ επέκταση στη χώρα μας, εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Το ενδεχόμενο μιας παρατεταμένης πολεμικής σύρραξης αναμένεται να επηρεάσει την ήδη επιβαρυμένη αγορά ακινήτων στην Ελλάδα. Όπως άλλωστε σημείωσαν στο iEidiseis.gr καλά πληροφορημένες πηγές από τον χώρο της στεγαστικής αγοράς, η αύξηση των επιτοκίων μπορεί να οδηγήσει σε μια νέα γενιά «κόκκινων δανείων».
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
«Ιστορικό υψηλό»
Είναι ενδεικτικό ότι σύμφωνα με την Goldman Sachs, η άνοδος των επιτοκίων στο 2,5% από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) θεωρείται σχεδόν βέβαια, ενώ δεν μπορεί να αποκλειστεί επιστροφή στο ιστορικό υψηλό του 4% που καταγράφηκε το 2023.
Σύμφωνα με όσα σχολίασε στο iEidiseis.gr ο Λευτέρης Ποταμιάνος, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Μεσιτών Ακινήτων, το ενδεχόμενο να επέλθουν αυξήσεις των επιτοκίων στα στεγαστικά δάνεια, «δεν θα είναι καλό σενάριο για την αγορά ακινήτων στην Ελλάδα. Πρόκειται για κάτι που όντως ακούγεται και θα δυσκολέψει την κατάσταση, τόσο αναφορικά με τις υπάρχουσες δόσεις, όσο και με την τραπεζική χρηματοδότηση, καθώς αρκετοί θα έχουν δεύτερες σκέψεις εξαιτίας του μεγαλύτερου κόστους. Όλα θα εξαρτηθούν από τη διάρκεια του πολέμου».
«Αρκετοί θα δυσκολευτούν»
Σχετικά με το πως θα επηρεαστούν σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο οι παλιοί δανειολήπτες, ο ίδιος ανέφερε πως «ακόμη και λίγο να ανέβει μια δόση, αρκετοί θα δυσκολευτούν να ανταποκριθούν, επειδή παράλληλα θα ανέβει και το συνολικό κόστος ζωής. Αν για παράδειγμα ανεβεί η δόση του δανείου κατά 50 ευρώ τον μήνα και συμβεί το ίδιο με τα έξοδα του σούπερ μάρκετ και του πετρελαίου, τότε γίνεται αντιληπτό ότι δημιουργείται πρόβλημα στον προϋπολογισμό του νοικοκυριού. Κι αυτό αφορά ακόμη παραπάνω όσους ήδη καταφέρουν οριακά να αποπληρώνουν τις δόσεις του στεγαστικού δανείου».
Μάλιστα, όπως ανέφερε ο ίδιος, η χειρότερη εξέλιξη σε ένα τέτοιο σενάριο θα ήταν «να δημιουργηθεί μια νέα γενιά κόκκινων δανείων».
«Ο φόβος του παρελθόντος λειτουργεί αποτρεπτικά»
Ενδεικτικά της κατάστασης που επικρατεί στην αγορά ακινήτων στην Ελλάδα, είναι ευρήματα έκθεσης του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων της ΓΣΕΒΕΕ (ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ) που δημοσιεύθηκε πριν από μερικές ημέρες. Όπως προέκυψε, περισσότεροι από τους μισούς (54,1%) από όσους αγόρασαν ακίνητο την τελευταία πενταετία, δήλωσαν πως το έπραξαν με ίδια κεφάλαια και χωρίς τραπεζική χρηματοδότηση.
Οι υπόλοιποi χρηματοδότες ανέφεραν ως σημαντικότερη δυσκολία τις πολύπλοκες διαδικασίες έγκρισης της χρηματοδότησης (24%), καθώς και τα υψηλά επιτόκια ή τις χρεώσεις στο πλαίσιο του τραπεζικού δανεισμού (13%).
Αναφορικά με το γιατί υπάρχει αυτό το ιδιαιτέρως υψηλό ποσοστό που καταφεύγει στην αγορά ακινήτου, χωρίς τη λήψη στεγαστικού δανείου, ο κ. Ποταμιάνος σχολίασε πως «υπάρχει ο φόβος του παρελθόντος που λειτουργεί αποτρεπτικά. Αν για παράδειγμα, κάποιος δικός σου άνθρωπος έχει χάσει ακίνητο στο παρελθόν, είναι αρκετά δύσκολο να μπεις στη λογική του δανεισμού».
«Αναμέναμε αποκλιμάκωση»
Σχετικά με το αν το κόστος των επιτοκίων στα στεγαστικά δάνεια της Ελλάδας θεωρείται υψηλό, ο κ. Ποταμιάνος απάντησε καταφατικά, τονίζοντας πως «πράγματι, έχουμε μια τέτοια παράδοση. Παρόλα αυτά, τα τελευταία 3-4 χρόνια υπήρχε μια αποκλιμάκωση. Πριν αρχίσει ο πόλεμος, αναμέναμε περαιτέρω αποκλιμάκωση του κόστους δανεισμού. Όμως, τα χαμηλότερα επιτόκια που αναμέναμε, δεν ήρθαν ποτέ και πλέον υπάρχουν σημάδια αντίστασης. Το κρίσιμο είναι να δούμε τι θα συμβεί από εδώ και πέρα με όλα όσα συμβαίνουν».
«Στάση αναμονής από την αγορά»
Σχετικά με την κατάσταση που επικρατεί στην Ελλάδα έπειτα από το ξέσπασμα του πολέμου, ο ίδιος απάντησε πως «θεωρώ ότι η αγορά ακινήτων βρίσκεται σε μια αμήχανη θέση. Υπάρχει μια στάση αναμονής που σχετίζεται με το ότι είναι ακόμη δυσδιάκριτο αν οι συνθήκες θα φέρουν προβλήματα ή ευκαιρίες».
Τα προβλήματα αυτά θα σχετίζονται μεταξύ άλλων, όπως ανέφερε ο ίδιος, με «την αύξηση των επιτοκίων, τον πληθωρισμό, ακόμη και την τιμή του πετρελαίου που μπορεί να ανεβάσει τα δομικά και λειτουργικά κόστη των ακινήτων. Γενικότερα, αυτή τη στιγμή επηρεάζεται το ψυχολογικό κομμάτι, επειδή πολλοί υποψήφιοι αγοραστές αναβάλλουν μια πιθανή αγορά, αναμένοντας να δουν τι θα συμβεί την προσεχή περίοδο».
Από την άλλη πλευρά, ο πόλεμος μπορεί ενδεχομένως να δημιουργήσει ευκαιρίες για την αγορά ακινήτων στην Ελλάδα, εφόσον, όπως ανέφερε ο κ. Ποταμιάνος, «επενδυτικά κεφάλαια που θα μεταφέρονταν αλλού, καταλήξουν στη χώρα μας, η οποία θα θεωρηθεί ως περισσότερο ασφαλής από κάποιες άλλες. Κανείς όμως δεν μπορεί να ξέρει με βεβαιότητα προς τα που θα οδηγηθούμε».
«Δεν θα πέσουν οι τιμές»
Αναφορικά με το αν οι παρούσες συνθήκες μπορεί να οδηγήσουν σε αποκλιμάκωση στις υψηλές τιμές των ακινήτων, ο κ. Ποταμιάνος ανέφερε πως «στην κτηματαγορά απαιτείται χρόνος προκειμένου να αφομοιωθεί άνοδος ή πτώση των τιμών». Το σίγουρο πάντως σύμφωνα με τον ίδιο είναι ότι «δεν θα πέσουν οι τιμές των ακινήτων μέσα στο 2026».
Πρόκειται για κάτι που εν πολλοίς οφείλεται και στην έλλειψη ακινήτων, καθώς σύμφωνα με τον κ. Ποταμιάνο, «η διακράτηση ακινήτων από τα funds, έχει δημιουργήσει σε μεγάλο βαθμό στεγαστικό πρόβλημα εξαιτίας έλλειψης αποθέματος. Κι αυτό προέρχεται από το κόκκινα δάνεια που δημιουργήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια. Τώρα το αν αποτελεί στρατηγική απόφαση να κρατούνται ακίνητα κλεισμένα προκειμένου να βγαίνουν μετά στην αγορά σε υψηλότερες τιμές, αποτελεί ένα σοβαρό θέμα προς συζήτηση».
Σύμφωνα με όσα σχολίασαν στο iEidiseis.gr πηγές με γνώσεις της στεγαστικής αγοράς, αυτό δεν είναι το μοναδικό πρόβλημα, καθώς οι τιμές συμπιέζονται και εξαιτίας των χαμηλών ποσοστών ανακαίνισης. Είναι ενδεικτικό ότι σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της Prosperty, μόλις 1 στα 10 ακίνητα προς πώληση είναι ανακαινισμένα κι ενώ ένας παρατεταμένος πόλεμος, αναμένεται να οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση του κόστους ανακαίνισης. Η περιορισμένη αυτή διαθεσιμότητα ποιοτικών κατοικιών ενισχύει την απόκλιση προσφοράς και ζήτησης, γεγονός που ασκεί ανοδικές πιέσεις στις τιμές.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου