Το Ιράν έκλεισε ξανά τα Στενά του Ορμούζ προκαλώντας νέα ένταση με τις ΗΠΑ. Πυρά σε πλοία, αγωνία για τις αγορές και συνεχιζόμενες μάχες στον Λίβανο.
Στο σημείο μηδέν επιστρέφουν οι ισορροπίες στην εύφλεκτη περιοχή της Μέσης Ανατολής, καθώς η απόφαση της Τεχεράνης να μπλοκάρει εκ νέου τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ εγείρει σοβαρούς κινδύνους για την παγκόσμια σταθερότητα.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Μόλις τρία 24ωρα πριν ολοκληρωθεί η συμφωνημένη παύση πυρός με την Ουάσινγκτον, η ιρανική πλευρά προχώρησε σε αυτό το αντίμετρο ως απάντηση στο εμπάργκο που υφίστανται τα λιμάνια της από τις αμερικανικές δυνάμεις. Παράλληλα, διαμηνύει πως μια κοινά αποδεκτή λύση φαντάζει «ακόμη μακριά».
Η κυβέρνηση του Ιράν γνωστοποίησε το πρωί του Σαββάτου πως αναλαμβάνει και πάλι τον «αυστηρό έλεγχο» στο συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα. Με την κίνηση αυτή, ακύρωσε την απόφαση που είχε λάβει μόλις 24 ώρες νωρίτερα για ελεύθερη ναυσιπλοΐα στο κομβικό αυτό σημείο, από το οποίο διακινείται το 20% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Σχεδόν ταυτόχρονα με τη σχετική ανακοίνωση, καταγράφηκαν επιθέσεις με πυρά εναντίον τουλάχιστον τριών εμπορικών πλοίων που προσπάθησαν να περάσουν από την επίμαχη ζώνη. Σε σκληρό τόνο, οι Φρουροί της Επανάστασης εξέδωσαν σαφή προειδοποίηση: «Κάθε προσπάθεια προσέγγισης των Στενών του Ορμούζ θα θεωρηθεί συνεργασία με τον εχθρό και πλοία που παραβιάζουν το κλείσιμο θα στοχοποιούνται».
Με το πέρασμα των ωρών, οι επιθέσεις σε πλοία που δοκίμαζαν να διαπλεύσουν τα Στενά συνεχίστηκαν. Μεταξύ των στόχων βρέθηκαν και δύο δεξαμενόπλοια με σημαία Ινδίας που μετέφεραν αργό πετρέλαιο. Το περιστατικό προκάλεσε την άμεση αντίδραση του Νέου Δελχί, το οποίο προχώρησε σε κλήτευση του Ιρανού πρέσβη για εξηγήσεις.
Η αλλαγή στάσης του Ιράν προκάλεσε τον έντονο εκνευρισμό του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος διεμήνυσε πως η Τεχεράνη «Δεν μπορούν να εκβιάζουν» τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η απάντηση ήρθε άμεσα από τον Ιρανό υφυπουργό Εξωτερικών Σαΐντ Χατιμπζαντέχ, ξεκαθαρίζοντας πως η αμερικανική πλευρά «δεν μπορούν να επιβάλουν μια πολιορκία» στα Στενά του Ορμούζ.
Υπενθυμίζεται πως ύστερα από εβδομάδες αιματηρών συγκρούσεων με χιλιάδες θύματα σε Ιράν και Λίβανο και τεράστιους κλυδωνισμούς στη διεθνή οικονομία, η είδηση της Παρασκευής για άνοιγμα των Στενών είχε δώσει σημαντική ανάσα στα διεθνή χρηματιστήρια, ρίχνοντας αισθητά τις τιμές του «μαύρου χρυσού».
Στο κενό οι διπλωματικές προσπάθειες
Η επάνοδος σε συγκρουσιακή ρητορική αναμένεται να προκαλέσει νέους κραδασμούς στις αγορές την ερχόμενη Δευτέρα. Όλα αυτά διαδραματίζονται τη στιγμή που βρίσκεται σε εξέλιξη ένας μαραθώνιος επαφών προκειμένου Ουάσινγκτον και Τεχεράνη να επιστρέψουν στο τραπέζι του διαλόγου, μετά το ναυάγιο της 12ης Απριλίου στο Ισλαμαμπάντ. Για τον σκοπό αυτό, ο υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου Μπαντρ Αμπντελάτι ανέφερε πως «εργάζεται ακούραστα» σε συντονισμό με το Πακιστάν.
Παρά τους ισχυρισμούς του Ντόναλντ Τραμπ την Παρασκευή ότι η ιρανική πλευρά δέχτηκε να παραδώσει το εμπλουτισμένο ουράνιό της –ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια των διαπραγματεύσεων– η Τεχεράνη διέψευσε κατηγορηματικά το γεγονός.
Ακόμη και όταν ο ένοικος του Λευκού Οίκου έκανε εκ νέου λόγο το Σάββατο για «πολύ καλές συνομιλίες», η στάση των Ιρανών αξιωματούχων ήταν εκ διαμέτρου αντίθετη. Μιλώντας στη δημόσια τηλεόραση της χώρας του το βράδυ του Σαββάτου, ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ δήλωσε: «Έχουμε σημειώσει πρόοδο στις διαπραγματεύσεις, αλλά εξακολουθούν να υπάρχουν πολλές διαφορές. Ορισμένα θεμελιώδη σημεία παραμένουν άλυτα».
Ο ίδιος, συμμετέχοντας στον γύρο επαφών της 11ης και 12ης Απριλίου στο Ισλαμαμπάντ με την αμερικανική πλευρά υπό τον Τζέι Ντι Βανς, ξεκαθάρισε πως «Είμαστε ακόμη μακριά» από μια οριστική λύση. Πρόσθεσε δε πως στην πακιστανική πρωτεύουσα «καταστήσαμε σαφές ότι δεν έχουμε καμία απολύτως εμπιστοσύνη στις Ηνωμένες Πολιτείες», υπογραμμίζοντας ότι οι ΗΠΑ «πρέπει να εγκαταλείψουν τις μονομερείς ενέργειες και την τάση επιβολής που χαρακτηρίζει την προσέγγισή τους».
Σύμφωνα με το ιρανικό Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας, έχουν κατατεθεί «νέες προτάσεις» από τις ΗΠΑ για μόνιμη ειρήνευση στη Μέση Ανατολή, με τους διαπραγματευτές της Τεχεράνης ωστόσο να ξεκαθαρίζουν πως δεν πρόκειται να κάνουν «κανέναν συμβιβασμό».
Φλέγεται το μέτωπο του Λιβάνου
Την ίδια ώρα, στο πολεμικό μέτωπο του Λιβάνου, σημειώθηκε θανατηφόρα ενέδρα εις βάρος ειρηνευτικών δυνάμεων του ΟΗΕ στον νότο της χώρας. Ο απολογισμός ήταν ένας Γάλλος στρατιώτης νεκρός και τρεις τραυματίες, οι δύο εκ των οποίων νοσηλεύονται σε σοβαρή κατάσταση. Το χτύπημα αυτό, που καταγράφηκε μόλις ένα 24ωρο μετά την εφαρμογή της δεκαήμερης κατάπαυσης του πυρός, αποδόθηκε στη Χεζμπολάχ, η οποία πάντως αρνείται κάθε σχέση.
Από την πλευρά του, ο στρατός του Ισραήλ γνωστοποίησε το Σάββατο τη δημιουργία μιας «κίτρινη γραμμή» στον νότιο Λίβανο, σε αντιστοιχία με τη Λωρίδα της Γάζας, ενώ άνοιξε πυρ εναντίον ατόμων που κρίθηκαν ύποπτα καθώς πλησίαζαν ισραηλινές δυνάμεις. Επιπλέον, επιβεβαιώθηκε η απώλεια ενός Ισραηλινού στρατιώτη την Παρασκευή σε περιστατικό στην ίδια ζώνη. Την Κυριακή το πρωί, το Ισραήλ ανακοίνωσε πως ένας ακόμη στρατιώτης του έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια συγκρούσεων, ενώ άλλοι εννέα τραυματίστηκαν.
Αναφερόμενος στην κατάσταση, ο επικεφαλής της Χεζμπολάχ, Ναΐμ Κάσεμ, έστειλε αυστηρό μήνυμα λέγοντας πως «Μια εκεχειρία σημαίνει πλήρη παύση όλων των εχθροπραξιών. Δεδομένου ότι δεν εμπιστευόμαστε αυτόν τον εχθρό, οι μαχητές της αντίστασης θα παραμείνουν στο πεδίο, με το δάχτυλο στη σκανδάλη, και θα απαντήσουν σε τυχόν παραβιάσεις», προσθέτοντας πως δεν γίνεται να υπάρξει συμφωνία που να είναι «μονομερής».
Εν τω μεταξύ, πολλοί κάτοικοι στα νότια προάστια της Βηρυτού εκμεταλλεύτηκαν την προσωρινή παύση των εχθροπραξιών για να επιθεωρήσουν τις περιουσίες τους, προτού αναγκαστούν να γυρίσουν στους καταυλισμούς υπό τον διαρκή φόβο νέων ισραηλινών βομβαρδισμών. Αξίζει να σημειωθεί πως οι πολεμικές επιχειρήσεις στον Λίβανο άρχισαν στις 2 Μαρτίου, όταν η Χεζμπολάχ εξαπέλυσε χτυπήματα κατά του Ισραήλ ως απάντηση στον πόλεμο εναντίον του Ιράν. Οι ισραηλινές επιδρομές έχουν κοστίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 2.300 ανθρώπους, προκαλώντας τον εκτοπισμό πάνω από ενός εκατομμυρίου πολιτών.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου