Το πολυδιαφημισμένο «πακέτο» της κυβέρνησης έρχεται να επιστρέψει σε επιχειρήσεις και επαγγελματίες ένα ελάχιστο μέρος από τα έσοδα που άντλησε τα προηγούμενα χρόνια.
Τζώρτζης Ρούσσος
EUROKINISSIΟ Κυριάκος Μητσοτάκης φέρνει ενόψει της Διεθνούς Εκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ) φοροαπαλλαγές στους μικρομεσαίους επιχειρηματίες. Πρόκειται για την τάξη που εξαπατήθηκε από την κυβέρνηση Μητσοτάκη περισσότερο από κάθε άλλη. Επίσης, είναι η τάξη που αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής οικονομίας, αφού αφορά περίπου το 97% της ελληνικής επιχειρηματικότητας στην οποία απασχολείται περίπου το 87% του κόσμου της μισθωτής εργασίας. Οπως προκύπτει από τα διθυραμβικά σχόλια των συστημικών ΜΜΕ ενόψει ΔΕΘ, θα εξαγγείλει τη σταδιακή κατάργηση του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος και την κλιμακωτή μείωση της προκαταβολής φόρου.
Το 2019 η ΝΔ και ο Κυρ. Μητσοτάκης ανήλθαν στην εξουσία προτάσσοντας ένα εμφατικό αφήγημα: τη δραστική μείωση της φορολογίας, τη στήριξη της επιχειρηματικότητας και την αναπτέρωση της ραχοκοκαλιάς της ελληνικής οικονομίας, που δεν είναι άλλη από τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα και τους ελεύθερους επαγγελματίες. Επτά χρόνια μετά η πραγματικότητα διαψεύδει με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο τις τότε πρωθυπουργικές υποσχέσεις. Οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες, οι οποίοι εμπιστεύτηκαν τις διακηρύξεις για «λιγότερους φόρους και περισσότερη ανάπτυξη», βρέθηκαν εγκλωβισμένοι σε έναν αδίστακτο επταετή κλοιό δυσμενών φορολογικών επιπτώσεων και συστηματικής αφαίμαξης.
Τώρα, ενόψει της ΔΕΘ και της καθίζησης των εκλογικών ποσοστών υπό το βάρος των σκανδάλων, η κυβέρνηση προαναγγέλλει με τυμπανοκρουσίες ένα «πακέτο φορολογικών ελαφρύνσεων». Πρόκειται όμως για πολιτική αλχημεία. Η κυβερνητική τακτική είναι σαφής: αφού πρώτα συγκέντρωσε δισεκατομμύρια ευρώ μέσω μιας ανελέητης υπερφορολόγησης, τώρα ετοιμάζεται να επιστρέψει στους δικαιούχους ελάχιστα ψίχουλα από τα ίδια τους τα χρήματα, προς άγραν ψήφων και προς συγκάλυψη της παταγώδους αποτυχίας της οικονομικής της πολιτικής.
Το υπερπλεόνασμα
Τα επίσημα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού για το πρώτο εξάμηνο του 2026 αποκαλύπτουν το μέγεθος της δημοσιονομικής βίας που ασκείται στην ελληνική κοινωνία:
Στόχος πρωτογενούς πλεονάσματος: 1,9 δισ. ευρώ.
Πραγματικό αποτέλεσμα: 4,4 δισ. ευρώ.
Δημοσιονομική Υπέρβαση: 2,5 δισ. ευρώ (εκτόξευση άνω του 130%).
Αυτή η τεράστια απόκλιση δεν οφείλεται σε κάποιο αναπτυξιακό θαύμα, όπως διατείνονται τα κυβερνητικά στελέχη, αλλά σε μια σκόπιμη υπερφορολόγηση. Από τα 4,4 δισ. ευρώ του πλεονάσματος, τα 3,4 δισ. ευρώ προήλθαν απευθείας από αυξημένα φορολογικά έσοδα, ενώ τα 2,5 δισ. ευρώ εισπράχθηκαν μέσω των έμμεσων φόρων (ΦΠΑ, ειδικοί φόροι κατανάλωσης).
Οι έμμεσοι φόροι αποτελούν την πιο αντικοινωνική και άδικη μορφή φορολογίας. Πλήττουν οριζόντια και δυσανάλογα τους χαμηλόμισθους, τους συνταξιούχους και τα μικρομεσαία νοικοκυριά, καθώς ένας πολίτης με τον κατώτατο μισθό καταβάλλει τον ίδιο συντελεστή ΦΠΑ για τα αγαθά πρώτης ανάγκης με έναν υψηλόμισθο ή έναν πολυεκατομμυριούχο. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη μετέτρεψε την ακρίβεια σε κρατικό εισπρακτικό μηχανισμό, φτωχοποιώντας την πλειονότητα των πολιτών για να παρουσιάζει τεχνητά «δημοσιονομικά επιτεύγματα».
Ο «πέλεκυς» Χατζηδάκη
Η πλέον καταστροφική παρέμβαση σε βάρος των ελεύθερων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολουμένων υπήρξε ο νόμος για την τεκμαρτή φορολόγηση (ο διαβόητος «φόρος Χατζηδάκη»), που εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στις δηλώσεις του 2024 (για τα εισοδήματα του 2023). Οταν το υπουργείο Οικονομικών προωθούσε το σχετικό νομοσχέδιο, διαβεβαίωνε τη Βουλή και την κοινή γνώμη ότι η ρύθμιση θα απέδιδε περίπου 550 έως 620 εκατ. ευρώ ετησίως. Τα τελικά στοιχεία της ΑΑΔΕ αποκάλυψαν όμως το πραγματικό πρόσωπο του μέτρου:
Περίπου 470.000 έως 500.000 επαγγελματίες φορολογήθηκαν βάσει αυθαίρετων τεκμηρίων και όχι βάσει των πραγματικών τους εισοδημάτων.
Συνολικά 670.000 φορολογούμενοι επηρεάζονται άμεσα ή έμμεσα από το νέο πλαίσιο.
Ενα τεράστιο ποσοστό εξ αυτών υποχρεώθηκε να καταβάλει φόρους δυσανάλογα υψηλότερους από την πραγματική φοροδοτική ικανότητά του.
Παραδοχή της αποτυχίας
Το πιο εξοργιστικό στοιχείο της κυβερνητικής τακτικής είναι ότι τα σενάρια που κυκλοφορούν τώρα ενόψει ΔΕΘ (μείωση τεκμαρτού εισοδήματος, κατάργηση προσαυξήσεων, διεύρυνση εξαιρέσεων, σταδιακή κατάργηση) συνιστούν ευθεία και έμμεση παραδοχή αποτυχίας.
Η ίδια η κυβέρνηση που ψήφισε το έκτρωμα της τεκμαρτής φορολόγησης ομολογεί πλέον σιωπηρά ότι το μέτρο σχεδιάστηκε πρόχειρα, τιμωρητικά και εισπρακτικά, ενώ επέβαλε χαράτσια χωρίς να λαμβάνει υπόψη τα πραγματικά δεδομένα της οικονομίας. Ολο αυτό πέραν πάσης αμφιβολίας οδήγησε εκατοντάδες χιλιάδες επαγγελματίες στα όρια της απόγνωσης ή και του λουκέτου.
Στέρηση ρευστότητας
Πέραν της τεκμαρτής φορολόγησης, ο πιο στυγνός μηχανισμός στέρησης ρευστότητας από τις επιχειρήσεις παραμένει η προκαταβολή φόρου. Σήμερα οι επιχειρήσεις υποχρεώνονται να προκαταβάλλουν το 80% του φόρου για τα κέρδη της επόμενης χρήσης, ενώ οι ελεύθεροι επαγγελματίες καταβάλλουν το 55%. Πρόκειται για την απόλυτη παραδοξότητα: το κράτος φορολογεί ανύπαρκτα, μελλοντικά κέρδη προτού καν αυτά δημιουργηθούν! Από το 2019 έως το 2026 το ελληνικό δημόσιο άντλησε το αστρονομικό ποσό των 23,9 δισ. ευρώ μέσω της προκαταβολής φόρου. Αυτά τα κεφάλαια στερήθηκαν από τις επενδύσεις, την καινοτομία, τις προσλήψεις και την καθημερινή λειτουργία των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, λειτουργώντας ως ένας διαρκής οικονομικός ασφυκτικός κλοιός.
Η κυβερνητική ρητορική αποδίδει τη δημοσιονομική υπεραπόδοση στη δήθεν «αλματώδη ανάπτυξη». Η οικονομική επιστήμη όμως αποδεικνύει το αντίθετο: ο βασικός τροφοδότης των δημόσιων ταμείων υπήρξε ο πληθωρισμός.
Ο μηχανισμός είναι απλός αλλά καταστροφικός. Ας το δούμε με παράδειγμα. Οταν η τιμή ενός βασικού αγαθού αυξάνεται, για παράδειγμα, από τα 10 στα 13 ευρώ, ο συντελεστής ΦΠΑ 24% παράγει αυτόματα αυξημένο φόρο κατά 30%. Το κράτος λοιπόν εισπράττει περισσότερα ευρώ για την ίδια ακριβώς ποσότητα προϊόντος, χωρίς να χρειαστεί να αυξήσει τους ονομαστικούς συντελεστές. Ετσι, η ακρίβεια λειτούργησε ως ένας άτυπος, σιωπηρός φορολογικός συντελεστής που αφαίμαξε τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, διογκώνοντας τεχνητά τα κρατικά έσοδα.
Την ίδια ώρα βέβαια κατακρήμνισε την αγοραστική δύναμη, αφού το 68% των νοικοκυριών σύμφωνα με το ΙΟΒΕ αδυνατεί να βγάλει το μήνα. Από την άλλη, η Τράπεζα της Ελλάδος έχει καταγράψει ότι το μηνιαίο εισόδημα στα νοικοκυριά αρκεί για 18-23 ημέρες.
Πολιτικός εμπαιγμός
Απέναντι σε αυτήν τη λαίλαπα (1,8 δισ. ευρώ της τεκμαρτής φορολόγησης, 23,9 δισ. ευρώ της προκαταβολής φόρου, μαζί με τα δεκάδες των δισεκατομμυρίων ευρώ από την υπεραπόδοση του ΦΠΑ λόγω ακρίβειας), η κυβέρνηση προσέρχεται στη ΔΕΘ για να εξαγγείλει ένα πακέτο ελαφρύνσεων
1,5-2 δισ. ευρώ.
Η σύγκριση των μεγεθών είναι καταλυτική. Οι εξαγγελίες Μητσοτάκη δεν αποτελούν μια νέα χρηματοδότηση της οικονομίας, ούτε μια γενναία μεταρρύθμιση. Πρόκειται για την επιστροφή ενός ελάχιστου μέρους όσων υφάρπαξε με τη βίαιη φορολόγηση μίας επταετίας. Η κυβέρνηση μετέτρεψε την υπερφορολόγηση σε εργαλείο τεχνητής δημιουργίας «δημοσιονομικού χώρου», τον οποίο τώρα διανέμει ως προεκλογικό φιλοδώρημα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου