Πέμπτη, Νοεμβρίου 12, 2026

«Αντάρτικο» δημάρχων και γαλάζιων στελεχών για τους νέους συντελεστές δόμησης - Έντονες αντιδράσεις στα βόρεια προάστια

 
«Ή αποσύρεται η μελέτη ή εξαιρούμαστε» δηλώνει ο δήμαρχος Ψυχικού, Φιλοθέης - Αυξήσεις συντελεστών δόμησης έως 33,3% και δυνατότητα για 34.313 επιπλέον τ.μ. - Οι αντιδράσεις για την αλλοίωση της φυσιογνωμίας των περιοχών

 Σε πρόβλημα για την κυβέρνηση εξελίσσεται η υπόθεση των νέων συντελεστών δόμησης που αφορούν και πολλούς δήμους των Βορείων Προαστίων της Αττικής, καθώς μέσω της δημιουργίας νέων Ζωνών Υποδοχής Συντελεστών (ΖΥΣ) μπορεί να αυξηθεί σημαντικά η δόμηση σε ήδη επιβαρυμένες αστικές περιοχές.

Οι νέες ΖΥΣ που αποτελούν αντικείμενο συζήτησης για πάνω από τέσσερις δεκαετίες τέθηκαν σε δημόσια διαβούλευση από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας που διευκρινίζει ότι μεταφορά τετραγωνικών μπορεί να γίνει μόνο εντός του ίδιου δήμου, όμως οι αντιδράσεις δεν λένε να κοπάσουν.


Η βασική εστία αντίδρασης είναι οι δήμοι των βόρειων προαστίων της Αττικής, όπου μάλιστα πολλοί δήμαρχοι πρόσκεινται στη ΝΔ και το κυβερνών κόμμα συγκεντρώνει πολλές δυνάμεις. Χθες, έξι δήμαρχοι των βόρειων προαστίων που επηρεάζονται ιδιαίτερα από τους νέους συντελεστές απέστειλαν επιστολή στον πρωθυπουργό, εκφράζοντας την ανησυχία τους για τις επιπτώσεις που θα έχει η πρόσθετη οικοδόμηση στις ήδη επιβαρυμένες πόλεις τους. Την επιστολή υπογράφουν οι δήμαρχοι Λυκόβρυσης – Πεύκης, Νέας Ιωνίας, Παπάγου – Χολαργού, Κηφισιάς, Φιλοθέης – Ψυχικού και Χαλανδρίου, οι οποίοι ζητούν να αποσυρθεί η υπό διαβούλευση Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και να επανεξεταστεί ο σχεδιασμός από μηδενική βάση. Ειδικά στον Βόρειο Τομέα Αθηνών, προβλέπεται πρόσθετη δόμηση 584.400 τ.μ.

Οι δήμαρχοι αμφισβητούν τη μεθοδολογία με την οποία επιλέχθηκαν οι ζώνες υποδοχής συντελεστή δόμησης, υποστηρίζοντας ότι ο σχεδιασμός έγινε χωρίς επαρκή τεκμηρίωση και χωρίς να έχουν αξιολογηθεί οι επιπτώσεις από την αύξηση της οικοδομικής δραστηριότητας. Όπως επισημαίνουν, το οδικό δίκτυο, τα δίκτυα ομβρίων και αποχέτευσης, αλλά και οι διαθέσιμοι χώροι στάθμευσης βρίσκονται ήδη στα όριά τους.

Η κινητοποίηση αποκτά πλέον ευρύτερη θεσμική διάσταση, καθώς στο ζήτημα παρεμβαίνει και η Περιφερειακή Ένωση Δήμων Αττικής (ΠΕΔ Αττικής). Ο πρόεδρός της και δήμαρχος Γαλατσίου, Γιώργος Μαρκόπουλος, έχει συγκαλέσει για την Παρασκευή το πρωί συνάντηση των δημάρχων στα γραφεία της Ένωσης, με στόχο τον συντονισμό των επόμενων κινήσεων και την επιδίωξη παρέμβασης της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).


Στην πρώτη γραμμή των αντιδράσεων βρίσκεται ο Δήμος Φιλοθέης–Ψυχικού, με τον δήμαρχο Χαράλαμπο Μπονάτσο να διαμηνύει ότι η θέση της δημοτικής αρχής είναι ξεκάθαρη: «Ή αποσύρεται η μελέτη ή εξαιρούμαστε». Το αίτημα αφορά πρωτίστως την πλήρη απόσυρση του σχεδιασμού για τον Βόρειο Τομέα Αθηνών και, εφόσον αυτό δεν καταστεί εφικτό, την εξαίρεση της Φιλοθέης, του Ψυχικού και του Νέου Ψυχικού από τις προτεινόμενες ρυθμίσεις.


Έκτακτο Δημοτικό Συμβούλιο παρουσία ΡάπτηΣημειωτέον, χθες το απόγευμα έλαβε χώρα έκτακτο Δημοτικό Συμβούλιο Ψυχικού-Φιλοθέης με αποκλειστικό θέμα τους νέους συντελεστές, ενώ οι δήμαρχοι που συνυπέγραψαν την επιστολή προσανατολίζονται σε κοινή εκδήλωση στο τέλος Νοεμβρίου για να διατρανώσουν την αντίθεσή τους. Σημειωτέον, οι Δήμοι θέλουν να προσφύγουν εναντίον των μελετών, εφόσον οριστικοποιηθούν, αλλά δεν μπορούν να το πράξουν τώρα λόγω του ότι είναι ακόμα σε δημόσια διαβούλευση.

Στο έκτακτο χθεσινό συμβούλιο ακούστηκαν βαριές εκφράσεις, πιο χαρακτηριστικό αυτή του νομικού συμβούλου του δήμου Βασίλη Παπαδημήτριου ότι «οι εργολάβοι μυρίστηκαν αίμα». Αίσθηση προκάλεσε το γεγονός ότι στο Δημοτικό Συμβούλιο έδωσε το παρών η βουλευτής της ΝΔ Ζωή Ράπτη που κάλεσε την κυβέρνηση να αποσύρει τη μελέτη, δηλώνοντας αταλάντευτα στο πλευρό του Δημοτικού Συμβουλίου και αμφισβητώντας και τη νομική βάση για τις μελέτες. Και ο δήμαρχος της περιοχής Χαράλαμπος Μπονάτσος διεμήνυσε ότι δεν υπάρχει περιθώριο για ούτε για χιλιοστό τσιμέντου σε μια περιοχή που με αγώνα έχει κρατήσει τον χαρακτήρα της.



ΚλείσιμοΣημειωτέον, αντίστοιχος προβληματισμός υπάρχει και σε βουλευτές της ΝΔ στην Ανατολική Αττική, περιοχές της οποίας επίσης αποτελούν νέες ΖΥΣ και παίρνουν επιπλέον τετραγωνικά. Πλην όμως εκεί δεν έχουν ακόμα εκδηλωθεί οργανωμένες αντιδράσεις δημάρχων.


Η παρέμβαση ΜαρινάκηΟι τοπικές αντιδράσεις έχουν φτάσει ήδη σε κορυφαία στελέχη της ΝΔ που εκλέγονται ή πολιτεύονται στα βόρεια Προάστια, αν και η εκτίμηση πολλών είναι ότι οι εν λόγω μελέτες δεν θα περάσουν ποτέ το σκέλος της δημόσιας διαβούλευσης. Εντούτοις δεν έχουν αποσυρθεί από τη συζήτηση, παρά τις αλλεπάλληλες κυβερνητικές διευκρινίσεις ότι δεν τίθεται ζήτημα μεταφοράς τετραγωνικών από έναν δήμο σε άλλον.

Πάντως, ιδιαίτερο νόημα έχει και η παρέμβαση του κυβερνητικού εκπροσώπου και πολιτευτή του βορείου τομέα της Β’ Αθηνών Παύλου Μαρινάκη χθες σε εκδήλωση με πολίτες στην Κηφισιά, όπου του τέθηκε ο εν λόγω προβληματισμός. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο κ. Μαρινάκης υπογράμμισε ότι μείνει ατόφιος ο χαρακτήρας των περιοχών και δεν θα υπάρχουν αλλαγές στη φυσιογνωμία δήμων όπως η Κηφισιά. Επέμεινε ότι πριν από όλα θα υπάρξει διαβούλευση με την τοπική αυτοδιοίκηση και ότι δεν συζητούνται επιπλέον τετραγωνικά δόμησης. Εντούτοις, οι αντιδράσεις παραμένουν ισχυρές.


Μπονάτσος: Καμία πρόσθετη επιβάρυνση στις κηπουπόλεις


Στη συνεδρίαση στο έκτακτο Δημοτικό Συμβούλιο Ψυχικού-Φιλοθέης έγινε αναφορά και στην προγραμματιζόμενη ενημέρωση των κατοίκων στο Κολέγιο Αθηνών στις 30 Νοεμβρίου προκειμένου να παρουσιαστούν οι προβλέψεις του σχεδιασμού και οι ενδεχόμενες επιπτώσεις του.

Ο δήμαρχος Φιλοθέης–Ψυχικού, μιλώντας στο δημοτικό συμβούλιο τόνισε ότι η διατήρηση του προαστιακού χαρακτήρα της περιοχής αποτελεί αποτέλεσμα διαχρονικών αγώνων των δημοτικών αρχών και των κατοίκων και αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στις στρεβλώσεις που δημιούργησε ο ΝΟΚ.
Ο κ. Μπονάτσος μίλησε για την ανάγκη προστασίας του οικιστικού χαρακτήρα των βορείων προαστίων, ιδιαίτερα υπό το βάρος της κλιματικής αλλαγής, εκφράζοντας την κατηγορηματική αντίθεσή του στην πρόσθετη δόμηση. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα των επιπτώσεων από την αύξηση του συντελεστή δόμησης επικαλέστηκε τα μεγάλα κτιριακά συγκροτήματα που έχουν ανεγερθεί κατά μήκος της λεωφόρου Κηφισίας, στο ύψος του Αμαρουσίου. «Χιλιοστό επιπλέον τσιμέντου δεν μπορούμε να δεχτούμε», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Αναφερόμενος στην κοινή επιστολή προς τον πρωθυπουργό, επισήμανε ότι οι δήμοι του Βόρειου Τομέα που περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό για την υποδοχή πρόσθετου συντελεστή δόμησης έχουν διαμορφώσει κοινό μέτωπο, ζητώντας την απόσυρση των σχετικών προβλέψεων. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι, παρότι στην παρούσα φάση δεν υπάρχει νομοθετική ρύθμιση που να μπορεί να προσβληθεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας, οι δήμοι είναι αποφασισμένοι να εξαντλήσουν κάθε διαθέσιμο ένδικο μέσο.

Ο δήμαρχος εξέφρασε την κατηγορηματική αντίθεσή του στην προοπτική περαιτέρω αύξησης της οικοδομικής πυκνότητας, επισημαίνοντας ότι οι περιοχές έχουν ήδη φτάσει στα όρια των δυνατοτήτων τους.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην κυκλοφοριακή συμφόρηση που αντιμετωπίζουν οι βασικοί οδικοί άξονες, από τη λεωφόρο Κηφισίας και τη Μεσογείων έως τις καθημερινές μετακινήσεις που προκαλεί η λειτουργία μεγάλων ιδιωτικών σχολικών μονάδων.

Στη συζήτηση επισημάνθηκε επίσης ότι η περιοχή αντιμετωπίζει και άλλες πιέσεις, με αναφορά μεταξύ άλλων στη σχεδιαζόμενη μετεγκατάσταση του καζίνο στο Μαρούσι, γεγονός που, σύμφωνα με τη δημοτική πλευρά, καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη να εξετάζεται συνολικά η επιβάρυνση των υποδομών.

Η δημοτική αρχή υποστηρίζει ότι η προστασία του Ψυχικού και της Φιλοθέης δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ζήτημα συντελεστών δόμησης, καθώς συνδέεται με τη διατήρηση του πρασίνου, των ελεύθερων χώρων, των χαμηλών κτιρίων και της ποιότητας ζωής των κατοίκων.


Αλεξοπούλου: Οι αυξήσεις των συντελεστών και τα 34.313 επιπλέον τετραγωνικάΤο ιστορικό της μελέτης, τις προβλέψεις της και τις προτεινόμενες μεταβολές των συντελεστών δόμησης παρουσίασε στην έναρξη της συνεδρίασης η πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Φιλοθέης–Ψυχικού, Αικατερίνη Αλεξοπούλου, αναδεικνύοντας το μέγεθος της πρόσθετης οικοδομικής επιβάρυνσης που θα μπορούσε να προκύψει στις τρεις δημοτικές ενότητες.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε, οι προτεινόμενες ζώνες καλύπτουν συνολική έκταση περίπου 251 στρεμμάτων, δημιουργώντας δυνατότητα πρόσθετης δόμησης 34.313 τετραγωνικών μέτρων.
Στο Ψυχικό, σε ζώνη έκτασης 53.206 τετραγωνικών μέτρων, προτείνεται αύξηση του συντελεστή δόμησης από 0,60 σε 0,80, δηλαδή κατά 33,3%. Τα επιτρεπόμενα ύψη αυξάνονται κατά ένα όροφο και η μέγιστη επιτρεπόμενη κάλυψη μπορεί να φτάσει έως και 60%. Η πρόσθετη δυνητική δόμηση υπολογίζεται σε 7.570 τετραγωνικά μέτρα, ενώ η εκτιμώμενη πληθυσμιακή αύξηση φτάνει τους 144 κατοίκους.

Αντίστοιχα, στη Φιλοθέη, η προτεινόμενη ζώνη εκτείνεται σε 108.723 τετραγωνικά μέτρα, με τον συντελεστή δόμησης να αυξάνεται επίσης από 0,60 σε 0,80. Ισχύουν τα ίδια ύψη και η ίδια κάλυψη. Στην δημοτική ενότητα, η πρόσθετη δυνητική δόμηση ανέρχεται σε 15.225 τετραγωνικά μέτρα, με εκτιμώμενη αύξηση του πληθυσμού κατά 274 κατοίκους.

Στο Νέο Ψυχικό, η προτεινόμενη ζώνη καλύπτει 89.197 τετραγωνικά μέτρα και προβλέπει διαφοροποιημένη αύξηση του συντελεστή δόμησης. Στο πρώτο τμήμα από 1,20 σε 1,43, με τα ύψη να αυξάνονται επίσης κατά ένα όροφο και με κάλυψη 60% . Στο δεύτερο τμήμα ο ΣΔ αυξάνεται από 1,20 σε 1,30 με τα ίδια ύψη και κάλυψη. Η πρόσθετη δυνητική δόμηση υπολογίζεται σε 11.518 τετραγωνικά μέτρα, με εκτιμώμενη αύξηση κατά 259 κατοίκους. Αθροιστικά, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο Δημοτικό Συμβούλιο, η μελέτη προβλέπει δυνατότητα εγκατάστασης 677 επιπλέον κατοίκων στις τρεις δημοτικές ενότητες.

Η κ. Αλεξοπούλου υπενθύμισε επίσης ότι, ήδη από τη δεκαετία του 1990, το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει ακυρώσει, με διαδοχικές αποφάσεις του και έπειτα από προσφυγές του δήμου, ρυθμίσεις για τη μεταφορά συντελεστή δόμησης, κρίνοντας ότι δεν συνάδουν με τις επιταγές του άρθρου 24 του Συντάγματος για την προστασία του περιβάλλοντος.


Η προστασία των κηπουπόλεων και οι αποφάσεις του ΣτΕ
Η πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία του πολεοδομικού χαρακτήρα της Φιλοθέης και του Ψυχικού, επικαλούμενη το ειδικό καθεστώς των δύο περιοχών ως κηπουπόλεων και τη σχετική νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας.

Όπως επισημάνθηκε στη συνεδρίαση, η μελέτη αναγνωρίζει τον χαρακτήρα τους ως κηπουπόλεων, αλλά παράλληλα αναφέρει ότι δεν εμπίπτουν στις περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, διατύπωση που προκάλεσε την αντίδραση της δημοτικής πλευράς.

Η κ. Αλεξοπούλου υποστήριξε ότι οι χαμηλοί συντελεστές δόμησης, η περιορισμένη κάλυψη και οι ειδικοί όροι για τα ύψη των κτιρίων αποτελούν βασικά στοιχεία της πολεοδομικής προστασίας της περιοχής και δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως περιθώριο για πρόσθετη οικοδομική εκμετάλλευση.

Χαρακτηριστική ήταν η αναφορά στο επιχείρημα που, σύμφωνα με την παρουσίασή της, περιλαμβάνεται στη μελέτη, ότι ο συντελεστής δόμησης 0,60 του Ψυχικού, σε σύγκριση με υψηλότερους συντελεστές γειτονικών περιοχών, όπως το Χαλάνδρι δημιουργεί δυνατότητες αύξησης της δόμησης.

Η δημοτική αρχή απορρίπτει αυτή την προσέγγιση, θεωρώντας ότι οι ειδικοί περιορισμοί δεν αποτελούν πολεοδομικό προνόμιο που μπορεί να ανατραπεί, αλλά αναπόσπαστο στοιχείο της φυσιογνωμίας των κηπουπόλεων.

Για το Νέο Ψυχικό, το οποίο δεν έχει τον ίδιο χαρακτηρισμό κηπούπολης, έγινε αναφορά στις ιδιαίτερες πολεοδομικές ρυθμίσεις και στις προηγούμενες δικαστικές διεκδικήσεις για την προστασία του οικιστικού χαρακτήρα του.


Παπαδημητρίου: «Μυρίστηκαν αίμα οι εργολάβοι και θέλουν να τα σαρώσουν όλα»
Με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο αναφέρθηκε στα εργολαβικά συμφέροντα και στις πιέσεις για πρόσθετη οικοδομική εκμετάλλευση ο νομικός σύμβουλος του δήμου Βασίλης Παπαδημητρίου, συνδέοντας τις προτεινόμενες Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης με τον κίνδυνο ανατροπής των πολεοδομικών περιορισμών που προστατεύουν την περιοχή.

«Μυρίστηκαν αίμα οι εργολάβοι και θέλουν να τα σαρώσουν όλα», ανέφερε χαρακτηριστικά, εκφράζοντας την ανησυχία του για τις δυνατότητες πρόσθετης δόμησης που θα μπορούσε να δημιουργήσει ο νέος σχεδιασμός.

Ο κ. Παπαδημητρίου υπενθύμισε τις δικαστικές μάχες του παρελθόντος για τη μεταφορά συντελεστή δόμησης και τις δικαιώσεις του Δήμου από το Συμβούλιο της Επικρατείας, ενώ αναφέρθηκε και στον Μπάμπη Βωβό, στο πλαίσιο της ιστορικής αναδρομής σε παλαιότερες υποθέσεις μεταφοράς συντελεστή.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στον κίνδυνο μεταφοράς δικαιωμάτων δόμησης από άλλους δήμους προς τις προτεινόμενες ζώνες των βορείων προαστίων, επισημαίνοντας ότι το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο η έκταση της πρόσθετης δόμησης, αλλά και η προέλευση των δικαιωμάτων που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν.

Κατά την ερμηνεία που παρουσίασε, ο νόμος 4759/2020 δεν αποκλείει ρητά τη διαδημοτική μεταφορά συντελεστή δόμησης, γεγονός που, όπως υποστήριξε, δημιουργεί τον κίνδυνο οι περιοχές υποδοχής να επιβαρυνθούν με πρόσθετα τετραγωνικά χωρίς αντίστοιχο τοπικό πολεοδομικό όφελος.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου