Το ντοκιμαντέρ αξιοποιεί εκτενώς το ίδιο το έργο του Όργουελ, αλλά και προσωπικά του κείμενα, όπως επιστολές και ημερολόγια
Ένα νέο ντοκιμαντέρ του Ραούλ Πεκ επιχειρεί να επαναφέρει στο προσκήνιο τη σκέψη και το έργο του George Orwell, εστιάζοντας κυρίως στο εμβληματικό του μυθιστόρημα Nineteen Eighty-Four (1984) και στη διαχρονική του σημασία.
Κεντρικός άξονας της ταινίας αποτελεί η γνωστή ιδέα του καθεστώτος που επιβάλλει τη δική του «αλήθεια», ακόμη και όταν αυτή αντιστρατεύεται τη λογική – όπως στη χαρακτηριστική φράση ότι «δύο και δύο κάνουν πέντε». Το συγκεκριμένο μοτίβο, που έχει εξελιχθεί σε πολιτικό σύμβολο στις σύγχρονες συζητήσεις, παρουσιάζεται ως βασική έκφραση της αυταρχικής εξουσίας.
Το ντοκιμαντέρ αξιοποιεί εκτενώς το ίδιο το έργο του Όργουελ, αλλά και προσωπικά του κείμενα, όπως επιστολές και ημερολόγια, τα οποία διαβάζονται από τον Damian Lewis. Η αφήγηση δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη σωματική του κατάσταση, καθώς το «1984» γράφτηκε σε μια περίοδο έντονης ασθένειας, την οποία ο ίδιος περιέγραψε ως «υπό την επίδραση της φυματίωσης».
Ο Guardian αναφέρει ότι η αντίθεση ανάμεσα στη φυσική του αδυναμία και τη δύναμη του έργου του αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία της ταινίας. Παράλληλα, παρουσιάζεται και η εμμονή των αυταρχικών καθεστώτων με τη σωματική πειθαρχία και τις δημόσιες επιδείξεις «δύναμης».
Από τη Βιρμανία μέχρι τη σύγχρονη πολιτική σκηνήΗ ταινία περιλαμβάνει αρχειακό υλικό από τη ζωή του Όργουελ, από τα παιδικά του χρόνια μέχρι την περίοδο που εργάστηκε ως αστυνομικός στη Βιρμανία, εμπειρία που τον οδήγησε σε έντονη αποστροφή προς την αποικιοκρατία και τη βία του κράτους.
Παρουσιάζονται επίσης εικόνες από το νησί Jura, όπου αποσύρθηκε για να γράψει, καθώς και αποσπάσματα από κινηματογραφικές και τηλεοπτικές μεταφορές του «1984», με ηθοποιούς όπως ο Peter Cushing και ο John Hurt στον ρόλο του Ουίνστον Σμιθ.
ΚλείσιμοΤο ντοκιμαντέρ επιχειρεί να συνδέσει τη σκέψη του Όργουελ με τη σύγχρονη πολιτική πραγματικότητα, προβάλλοντας πλάνα από ηγέτες όπως ο Donald Trump, ο Viktor Orbán, ο Narendra Modi, ο Benjamin Netanyahu και ο Vladimir Putin, υποστηρίζοντας ότι το «οργουελικό» στοιχείο παραμένει επίκαιρο.
Παράλληλα, γίνεται αναφορά και σε σύγχρονες τεχνολογικές εξελίξεις, με την ταινία να υποστηρίζει ότι ο Όργουελ είχε προβλέψει τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην προπαγάνδα και τη μαζική ψυχαγωγία.
Κριτική ματιά και ανοιχτά ερωτήματαΣτην ταινία περιλαμβάνεται και απόσπασμα του Milan Kundera, ο οποίος επισημαίνει ότι τα ολοκληρωτικά καθεστώτα επιβάλλουν την πολιτική σε κάθε πτυχή της καθημερινότητας. Παράλληλα, αναφέρεται και η άποψη του Όργουελ ότι τέτοια καθεστώτα λειτουργούν ως μορφές θεοκρατίας.
Ωστόσο, το ντοκιμαντέρ δέχεται και κριτική για το γεγονός ότι δεν εμβαθύνει σε ορισμένα ζητήματα, όπως η στάση του Όργουελ απέναντι στον αντισημιτισμό ή η παράδοση λίστας προσώπων στις βρετανικές αρχές το 1949, τα οποία θεωρούσε «κρυπτοκομμουνιστές».
Παρά τις ελλείψεις αυτές, η ταινία παρουσιάζεται ως μια σοβαρή προσπάθεια ανάδειξης της σκέψης του συγγραφέα, υπενθυμίζοντας ότι η σημασία του έργου του δεν περιορίζεται στο παρελθόν, αλλά επεκτείνεται και στο παρόν.
Το ντοκιμαντέρ «Orwell: 2+2=5» θα προβληθεί σε κινηματογράφους του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας από τις 27 Μαρτίου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου