Πρωθυπουργός με την πλάτη στον τοίχο

 
Στη δημο­σκο­πική φθορά απάντησε με μέτρα-ψίχουλα για να ξεφύγει.
Αντιλιάν Κοτζάι
 


Eurokinissi


Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει δείξει επανειλημμένως ότι δεν αντιλαμβάνεται την πολιτική με αξιακούς όρους, αλλά με όρους κυνισμού και επικοινωνίας. Αλλωστε είναι ο ίδιος που στη ΔΕΘ του 2017 και ενώ ήταν αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης είχε πει ότι τον ενδιαφέρει «η επικοινωνία και όχι η ουσία». Με αυτή την πυξίδα κινείται ο πρωθυπουργός και στις κρίσεις που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση (ΟΠΕΚΕΠΕ, διαφθορά, Τέμπη, ακρίβεια κ.ά.) στη συγκεκριμένη συγκυρία.

Γι’ αυτό και την ώρα που οι 11+2 βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος βρίσκονταν στο βήμα της Βουλής κατά τη διάρκεια της διαδικασίας για την άρση της ασυλίας ο Κυρ. Μητσοτάκης ανακοίνωσε κοινωνικά μέτρα-παυσίπονο, ενώ η ακρίβεια θερίζει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Αυτή η κίνηση προκάλεσε πολλές αντιδράσεις και στα κόμματα της αντιπολίτευσης, που επισήμαναν ότι ο πρωθυπουργός δεν σέβεται όχι μόνο τη Βουλή, αλλά και τους ίδιους τους πολίτες, τους οποίους αντιμετωπίζει ως «πελάτες».

«Φυγή προς τα εμπρός» και αλλαγή ατζέντας

Μπορεί τα κυβερνητικά στελέχη να λένε συνεχώς ότι πρέπει το κυβερνών κόμμα να «κάνει φυγή προς τα εμπρός» και να αναπαράγουν το αφήγημα περί «διαχρονικών ευθυνών», όμως στην πραγματικότητα ο στόχος του πρωθυπουργού είναι να αλλάξει την ατζέντα, καθώς τα αλλεπάλληλα σκάνδαλα προκαλούν τεράστια δημοσκοπική φθορά. Γι’ αυτό και, πέρα από τα μέτρα που είχαν επικοινωνιακό χαρακτήρα, το πρωθυπουργικό επιτελείο προσπαθεί να στρέψει τον φακό και στα ζητήματα της εξωτερικής πολιτικής.

Εδώ και αρκετές μέρες στο Μαξίμου έγιναν προετοιμασίες για την επίσκεψη του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν στην Αθήνα (24-25/4), η οποία επικυρώνει την στενή συνεργασία μεταξύ της Ελλάδας και της Γαλλίας μέσω της αμυντικής συνεργασίας. Στο πρόγραμμα του πρωθυπουργού είχε ανακοινωθεί ήδη από την προηγούμενη Τετάρτη ότι θα επισκεφτεί μαζί με τον Γάλλο πρόεδρο τη φρεγάτα «Κίμων» το πρωί του Σαββάτου. Ο λόγος είναι ότι ο πρωθυπουργός θέλει να επαναφέρει την «εθνική αφήγηση» περί της γεωπολιτικής ρευστοποίησης για να ξεφύγει από τα εσωτερικά ζητήματα που τον φθείρουν. Αλλωστε επικοινωνιακά το Μαξίμου είχε αξιοποιήσει στο έπακρο την αποστολή της φρεγάτας στην Κύπρο.






Τις τελευταίες εβδομάδες το κυβερνών κόμμα εμφανίζει πολύ μεγάλη φθορά, καθώς, πέρα από τις εξελίξεις στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, το πρωθυπουργικό επιτελείο υπέστη βατερλό και με την υπόθεση του Μακάριου Λαζαρίδη, μετά και τις συνεχείς αποκαλύψεις του Documento για το «πτυχίο-φάντασμα» και τις ανακρίβειες στο πόθεν έσχες. Αυτό αποτυπώνεται και στις δημοσκοπήσεις που έχει ο Κυρ. Μητσοτάκης στα χέρια του, που δείχνουν ότι σε πολλές περιπτώσεις το κυβερνών κόμμα είναι στην πρόθεση ψήφου κάτω από το ψυχολογικό όριο του 25%. Οι μετρήσεις της κοινής γνώμης προκαλούν μεγάλη ανησυχία και στη «γαλάζια» κοινοβουλευτική ομάδα, καθώς δεκάδες βουλευτές φοβούνται ότι δεν θα επανεκλεγούν.

Πιέσεις για «διπλό ανασχηματισμό»

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι συνεχείς επιθέσεις προς τον υπουργό Επικρατείας Ακη Σκέρτσο, o οποίος θεωρείται persona non grata για δεκάδες βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος. Οπως λέγεται σε «γαλάζια» τραπέζια, «οι εκλεγμένοι είναι είδος προς εξαφάνιση» στο Μαξίμου. Πάντως, μέχρι στιγμής ο Κυρ. Μητσοτάκης στηρίζει τον στενό του συνεργάτη. Την ίδια στιγμή πολλοί θεωρούν ότι ένας ριζικός ανασχηματισμός στη σύνθεση της κυβέρνησης θα έχει αποτέλεσμα ο πρωθυπουργός να κερδίσει πολιτικό χρόνο, σε μια συγκυρία κατά την οποία πιέζεται συνολικά. Βέβαια, όπως εκτιμούν έμπειρα «γαλάζια» στελέχη, η μοναδική κίνηση που θα έβγαζε από αδιέξοδα τον Κυρ. Μητσοτάκη είναι η «δημοκρατική λύση», δηλαδή η προσφυγή στις εκλογές. Σε αυτή την κατεύθυνση θεωρείται τομή η επόμενη ΔΕΘ, στην οποία το Μαξίμου θέλει να κλείσει το μάτι σε συγκεκριμένα κοινωνικά ακροατήρια.

Η εσωκομματική εσωστρέφεια στη «γαλάζια» παράταξη αλλάζει και τα δεδομένα για το 16ο Τακτικό Συνέδριο του κόμματος, καθώς οι δελφίνοι και οι οργανωμένοι μηχανισμοί κινούνται σε πανελλαδικό επίπεδο. Αυτό συμβαίνει διότι κατά πολλούς οι συσχετισμοί του επόμενου συνεδρίου θα ορίσουν και την «αφετηρία ισχύος» για την επόμενη μέρα της παράταξης. Την ίδια στιγμή στη «γαλάζια» βάση επικρατούν απογοήτευση και αδράνεια, καθώς οι πρακτικές της κυβέρνησης δεν είναι «υπερασπίσιμες» σε κοινωνικό επίπεδο.

Καθόλου τυχαία δεν είναι και η επιλογή της επίσκεψης του πρωθυπουργού στο Ναύπλιο την Τρίτη 28 Απριλίου προκειμένου να συμμετάσχει και να μιλήσει στην προσυνεδριακή συνδιάσκεψη της ΝΔ. Εκεί στις εκλογές του 2023 το κυβερνών κόμμα είχε πάρει μεγάλα ποσοστά, ενώ υπάρχει έντονα το συντηρητικό και αγροτικό στοιχείο.
Προτεραιότητα το «στενό ακροατήριο»

Είναι σαφές ότι η κυβέρνηση βρίσκεται σε πολιτικό αδιέξοδο και προσπαθεί σε κάθε ευκαιρία να αποπροσανατολίσει την κοινή γνώμη από τα πραγματικά προβλήματα των πολιτών. Μόνο που, όπως φαίνεται στις μετρήσεις, υπάρχει μια μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία που αναζητά πολιτική έκφραση σε ένα περιβάλλον όπου στην αντιπολίτευση επικρατούν ο κατακερματισμός δυνάμεων και τα μικροκομματικά συμφέροντα. Αυτό το περιβάλλον προσπαθεί να αξιοποιήσει το Μαξίμου για να παρουσιάσει το κυβερνών κόμμα ως παράγοντα σταθερότητας, ενώ ο Κυρ. Μητσοτάκης απευθύνεται πλέον στο στενό του ακροατήριο. Τέλος, στην πολιτική εξίσωση μπαίνει και ο Αντώνης Σαμαράς, ο οποίος (εάν κάνει τελικά το κόμμα) μπορεί να είναι καθοριστικός για τις πολιτικές εξελίξεις το βράδυ των εθνικών εκλογών, καθώς απευθύνεται στην παραδοσιακή βάση του κόμματος.