Επιχειρηματικά σχέδια εκτός χρηματοδότησης του Ταμείου Ανάκαμψης

Σύμφωνα με τραπεζικές πηγές, τα έργα που θα μείνουν στα αζήτητα είναι μεγάλων ενεργειακών και τουριστικών ομίλων, αλλά και μεσαίων επιχειρήσεων, η τύχη των οποίων –πέραν αυτών για τα οποία έχουν διασφαλιστεί τα χρήματα– θα εξαρτηθεί από το κατά πόσον είναι βιώσιμα με βάση τη συμβατική τραπεζική χρηματοδότηση. [SHUTTERSTOCK]
Ευγενία Τζώρτζη
Στα χαρτιά μένουν επενδυτικά σχέδια ύψους 4 δισ. ευρώ περίπου που εθεωρείτο ότι είχαν εξασφαλισμένη χρηματοδότηση μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης (ΤΑΑ), αλλά λόγω έλλειψης χρημάτων δεν θα προχωρήσουν. Πρόκειται για μεγάλα ενεργειακά projects, τουριστικά και εμπορικά έργα ή real estate από επιχειρήσεις υψηλής κεφαλαιοποίησης που, ενώ έσπευσαν να υποβάλουν ολοκληρωμένο αίτημα χρηματοδότησης έως τα τέλη Μαΐου, τελικά δεν θα ενταχθούν στο ΤΑΑ καθώς οι πόροι του εξαντλούνται.
Η ανώμαλη προσγείωση του Ταμείου Ανάκαμψης διεφάνη ήδη από τα τέλη του 2025. Τότε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, διαπιστώνοντας ότι υπήρχαν καθυστερήσεις στην απορρόφηση των δανειακών πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και ενόψει της αναθεώρησης του προγράμματος, αποφάσισε τη μεταφορά περίπου 2 δισ. ευρώ στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (ΕΑΤ) προκειμένου τα κεφάλαια αυτά να μη χαθούν.
Στο πλαίσιο αυτό αποφάσισε επίσης να επισπεύσει την προθεσμία για την υποβολή και έγκριση αιτήσεων χρηματοδότησης, μεταφέροντας ουσιαστικά το deadline τρεις μήνες νωρίτερα, από τα τέλη Αυγούστου στα τέλη Μαΐου.

Ασφυκτική πίεση για κρίσιμα έργα αποθήκευσης ενέργειας
Η αλλαγή αυτή λειτούργησε σαν σήμα συναγερμού για τις τράπεζες και τις επιχειρήσεις, οι οποίες έσπευσαν μαζικά να «κλειδώσουν» τη φθηνή χρηματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Το αποτέλεσμα ήταν να κατατεθούν μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα αιτήματα πολλαπλάσια των διαθέσιμων κονδυλίων, με αποτέλεσμα σήμερα σημαντικός αριθμός επενδυτικών σχεδίων να αποκλείεται της χρηματοδότησης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις από τις τράπεζες, τα πρόσθετα έργα που υποβλήθηκαν αφορούν δάνεια 4 δισ., ποσό σχεδόν διπλάσιο από αυτό που ήταν διαθέσιμο.
Υπενθυμίζεται ότι τα δάνεια του ΤΑΑ –μετά τη μεταφορά των 2 δισ. στην ΕΑΤ– ήταν 13,5 δισ. ευρώ και έως τα τέλη Μαρτίου είχαν διατεθεί 9,5 δισ. ευρώ.
Οι αιτήσεις χρηματοδότησης ξεπέρασαν τα διαθέσιμα κονδύλια.
«Εμείς δεν αλλάξαμε ούτε το ποσό ούτε τους κανόνες», δήλωσε στην «Κ» πηγή του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, «δείχνοντας» τις τράπεζες που «καλλιέργησαν» στους πελάτες τους, όπως υποστηρίζει, «προσδοκίες για χρηματοδοτήσεις πολύ μεγαλύτερες από τα πραγματικά διαθέσιμα κονδύλια». Αιτιολογώντας μάλιστα την απόφαση του υπουργείου να μεταφέρει στην ΕΑΤ το ποσό των 2 δισ. ευρώ, υποστηρίζει ότι αυτό έγινε σε συνεννόηση με τις τράπεζες. Επιπλέον, αν δεν προχωρούσε σε αυτή την κίνηση, τα χρήματα θα χάνονταν και η χώρα θα πλήρωνε πρόστιμο ύψους 700 εκατ. που θα επιβάρυνε απευθείας το δημοσιονομικό έλλειμμα.

Κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης «έγιναν» συντάξεις στην Ισπανία
Την κριτική ότι καλλιέργησαν υπερβολικές προσδοκίες απορρίπτουν οι τράπεζες, που επισημαίνουν ότι τα έργα αυτά είχαν πάρει προέγκριση και υποβλήθηκαν εντός της προκαθορισμένης προθεσμίας. Κάνουν μάλιστα λόγο για «αδιαφορία από την πλευρά της πολιτείας για τον επιχειρηματικό κόσμο», ο οποίος υποχρεώθηκε σε υψηλά έξοδα συμβούλων, ύψους 100.000 ευρώ, προκειμένου να προλάβει την προθεσμία, χωρίς τελικά να καταφέρει να επωφεληθεί της χρηματοδότησης.
Πηγές του υπουργείου ξεκαθαρίζουν «ότι δεν υπάρχει περίπτωση να αλλάξει κάτι στον σχεδιασμό», αφήνοντας να εννοηθεί ότι όποιος πρόλαβε πρόλαβε. Η διαδικασία προβλέπει ότι τα έργα θα προτεραιοποιηθούν με βάση τη μέθοδο «first in first out», δηλαδή τα αιτήματα θα ικανοποιηθούν ανάλογα με την ημερομηνία υποβολής τους, γεγονός που έχει προκαλέσει «στριμωξίδι» αλλά και εκνευρισμό μεταξύ των τραπεζών και των επιχειρηματιών, χωρίς φυσικά να λείπουν και προσπάθειες για την προτεραιοποίηση συγκεκριμένων επενδυτικών σχεδίων.
Σύμφωνα με τραπεζικές πηγές, τα έργα που θα μείνουν στα αζήτητα είναι έργα μεγάλων ενεργειακών και τουριστικών ομίλων, αλλά και μεσαίων επιχειρήσεων, η τύχη των οποίων –πέραν αυτών για τα οποία έχουν διασφαλιστεί τα χρήματα– θα εξαρτηθεί από το κατά πόσον είναι βιώσιμα με βάση τη συμβατική τραπεζική χρηματοδότηση. «Κάποια από αυτά θα προχωρήσουν και κάποια θα ματαιωθούν», επισημαίνει χαρακτηριστικά επικεφαλής μεγάλης τράπεζας.
Από την πλευρά των επιχειρήσεων, η επίσπευση των τελευταίων εβδομάδων αποδίδεται στην προσπάθειά τους να «κλειδώσουν» τώρα τη φθηνή χρηματοδότηση του ΤΑΑ, ενόψει της ανόδου των επιτοκίων που, όπως όλα δείχνουν, δεν θα αποφευχθεί μετά τη διαφαινόμενη κορύφωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Εργα χαμηλότερου προϋπολογισμού θα μπορέσουν πιθανότατα να χρηματοδοτηθούν από την ΕΑΤ μέσω των ειδικών προγραμμάτων που εκπονεί.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου