«Μαύρη τρύπα» στα έσοδα από φόρους Απροσ­δόκητη πτώση €1,13 δισ. τον Δεκέμβριο, με την υπερ­φο­ρο­λόγηση να φτάνει στα όριά της το 2025.

 
Τζώρτζης Ρούσσος
 


Unsplash


Ενα απροσ­δόκητο και ανη­συ­χη­τικό κενό στα φορο­λο­γικά έσοδα κατέγραψε ο κρα­τι­κός προ­ϋπο­λο­γι­σμός τον Δεκέμ­βριο του 2025, προ­κα­λώ­ντας εύλογα ερω­τήματα για την πορεία της οικο­νο­μίας στο κλείσιμο του έτους. Σύμ­φωνα με τα προ­σω­ρινά στοι­χεία εκτέλε­σης του προ­ϋπο­λο­γι­σμού, τα έσοδα από φόρους τον τελευ­ταίο μήνα του 2025 σημείω­σαν μια εντυ­πω­σιακή «βου­τιά», δια­ψεύδο­ντας την αυξη­τική τάση που είχε παρα­τη­ρη­θεί τους αμέσως προη­γούμε­νους μήνες.

Η σύγκριση με το προη­γούμενο έτος είναι απο­κα­λυ­πτική και συνάμα απο­γοη­τευ­τική για το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο. Ενώ τον Δεκέμ­βριο του 2024 τα κρα­τικά ταμεία είχαν εισπράξει φόρους ύψους 8,218 δισ. ευρώ, το αντίστοιχο διάστημα του 2025 τα έσοδα περιο­ρίστη­καν στα 7,085 δισ. ευρώ. Η δια­φορά αυτή μετα­φράζε­ται σε μια θηρι­ώδη απώ­λεια της τάξης του 1,133 δισ. ευρώ μέσα σε μόλις έναν μήνα.


Το φαι­νόμενο αυτό απο­κτά ακόμη μεγα­λύτερη βαρύτητα αν ανα­λο­γι­στεί κανείς ότι δεν απο­τε­λεί μέρος μιας γενι­κότε­ρης πτω­τι­κής πορείας. Αντι­θέτως, τους προη­γούμε­νους μήνες η εικόνα ήταν αυξη­τική. Τον Νοέμ­βριο του 2025 οι φόροι ανήλθαν σε 5,676 δισ. ευρώ (ένα­ντι 5,433 δισ. το 2024), ενώ και τον Οκτώ­βριο του 2025 κατα­γράφηκε αύξηση στα 6,484 δισ. ευρώ (ένα­ντι 6,269 δισ. το 2024).
Τα αίτια της «βου­τιάς»

Τι προ­κάλεσε όμως αυτή την ξαφ­νική ανα­τροπή; Η πτώση του 1,13 δισ. ευρώ δεν μπο­ρεί να απο­δο­θεί στις φορο­λο­γι­κές ελα­φρύν­σεις που ίσχυ­σαν το 2025. Σύμ­φωνα με τις εκτι­μήσεις του ίδιου του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, το συνο­λικό κόστος αυτών των μέτρων για όλο το έτος δεν ξεπερ­νούσε τα 447 εκατ. ευρώ, ποσό υπο­πολ­λα­πλάσιο της απώ­λειας που κατα­γράφηκε μόνο τον Δεκέμ­βριο. Επι­πλέον, οποια­δήποτε ελάφρυνση θα είχε απο­τυ­πω­θεί ανα­λο­γικά καθ’ όλη τη διάρ­κεια του έτους και όχι σωρευ­τικά στο τέλος του.






Αξιόπι­στες πλη­ρο­φο­ρίες δείχνουν ως βασικό υπαίτιο τις εκτε­τα­μένες αγρο­τι­κές κινη­το­ποι­ήσεις. Τα μπλόκα και οι δια­μαρ­τυ­ρίες φαίνε­ται ότι προ­κάλε­σαν ραγδαία προ­βλήματα και καθυ­στε­ρήσεις στους εκτε­λω­νι­σμούς προϊόντων, «φρε­νάρο­ντας» την εισ­ροή φόρων στα κρα­τικά ταμεία. Η καθίζηση ήταν τόσο ισχυρή που δεν μπόρεσε να αντι­στα­θμι­στεί ούτε από την αύξηση των τιμών. Το κύμα αισχρο­κέρ­δειας στα τρόφιμα, που οδήγησε, σύμ­φωνα με τη Eurostat, τον πλη­θω­ρι­σμό της κατη­γο­ρίας «τρόφιμα, αλκοόλ και καπνός» στο 3,5% τον Δεκέμ­βριο (από 2,7% τον Νοέμ­βριο), αύξησε μεν τη φορο­λο­γη­τέα βάση λόγω ακρίβειας, αλλά δεν ήταν αρκετό για να καλύψει την «τρύπα» που άνοι­ξαν τα προ­βλήματα στην εφο­δια­στική αλυ­σίδα.

Το «γλίστρημα»

Παρά την κακή επίδοση του Δεκεμ­βρίου, η γενική εικόνα του 2025 παρα­μένει χαρα­κτη­ρι­στική μιας πολι­τι­κής που στη­ρίζε­ται στην υπερ­φο­ρο­λόγηση. Για το σύνολο του δωδε­κα­μήνου (Ιανου­άριος – Δεκέμ­βριος 2025) τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 71,967 δισ. ευρώ, παρου­σιάζο­ντας αύξηση κατά 3,18 δισ. ευρώ σε σύγκριση με το 2024 (68,787 δισ. ευρώ). Πρόκει­ται για σαφές «φορο­μπη­χτικό φούσκωμα» που επι­βάρυνε νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρήσεις. Ωστόσο αυτή η αύξηση των φόρων δεν μετα­φράστηκε σε αντίστοιχη βελ­τίωση του δημο­σιο­νο­μι­κού απο­τε­λέσμα­τος. Το πρω­το­γε­νές απο­τέλε­σμα σε τρο­πο­ποι­η­μένη ταμειακή βάση για το 2025 δια­μορ­φώ­θηκε στα 8,006 δισ. ευρώ. Συγκρι­τικά, το 2024 είχε κλείσει με πρω­το­γε­νές πλε­όνα­σμα 8,698 δισ. ευρώ. Η δια­φορά αυτή απο­κα­λύπτει ένα «γλίστρημα» της οικο­νο­μίας κατά 692 εκατ. ευρώ, απο­δει­κνύο­ντας ότι η στρα­τη­γική της υπερ­φο­ρο­λόγη­σης έχει τα όριά της και ενδε­χο­μένως αρχίζει να απο­δίδει φθίνο­ντα απο­τε­λέσματα, ειδικά όταν αστάθμη­τοι παράγο­ντες, όπως οι κοι­νω­νι­κές ανα­τα­ρα­χές, παρεμ­βαίνουν στην οικο­νο­μική δρα­στη­ριότητα.

Το κλείσιμο του 2025 αφήνει λοι­πόν μια γλυ­κόπι­κρη γεύση: από τη μία η επι­βε­βαίωση της εισπρα­κτι­κής ικα­νότη­τας του κράτους σε βάρος των φορο­λο­γου­μένων και από την άλλη η ευθραυ­στότητα των εσόδων απένα­ντι σε κοι­νω­νι­κές και κλα­δι­κές πιέσεις.

€7,085 δισε­κα­τομ­μύρια ήταν οι εισπράξεις από φόρους τον Δεκέμ­βριο του 2025, όταν πέρυσι τον αντίστοιχο μήνα είχαν εισ­ρεύσει στα κρα­τικά ταμεία €8,218 δισ. κι ενώ όλους τους προη­γούμε­νους μήνες η τάση ήταν αυξη­τική.

€692 εκα­τομ­μύρια λιγότερα μετρήθη­καν στο πρω­το­γε­νές πλε­όνα­σμα του 2025 αφού δια­μορ­φώ­θηκε στα €8,006 δισ. ευρώ, ενώ το 2024 είχε κλείσει με πρω­το­γε­νές πλε­όνα­σμα €8,698 δισ.