Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και το πολεμικό σκηνικό στα Στενά του Ορμούζ φέρνουν τον παγκόσμιο αεροπορικό κλάδο αντιμέτωπο με μια πρωτοφανή κρίση. Με τις τιμές του αργού να εκτοξεύονται και τις προειδοποιήσεις για αποθέματα καυσίμων σε «κρίσιμα χαμηλά επίπεδα» να διαδέχονται η μία την άλλη, οι μεγαλύτεροι αερομεταφορείς προχωρούν σε μαζικές περικοπές δρομολογίων.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Την ώρα που η Κομισιόν καλεί σε σχέδια έκτακτης ανάγκης και μεγάλες επενδυτικές τράπεζες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για ακραία στενότητα στην ευρωπαϊκή αγορά, η ανησυχία για ένα γενικευμένο κυκλοφοριακό έμφραγμα στους αιθέρες ενόψει των καλοκαιρινών διακοπών κορυφώνεται, αφήνοντας εκατομμύρια επιβάτες μετέωρους.
Οι αεροπορικές εταιρείες, όπως αναφέρει η Daily Mail, έχουν περικόψει δύο εκατομμύρια θέσεις από τα προγράμματα του Μαΐου τις τελευταίες δύο εβδομάδες, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες ότι ο πόλεμος στο Ιράν θα μπορούσε να μειώσει τα αποθέματα καυσίμων των αεροσκαφών σε «κρίσιμα χαμηλά επίπεδα».
Το Ιράν επανέλαβε τις εχθροπραξίες χθες το βράδυ, εκτοξεύοντας πυραύλους εναντίον αμερικανικών πλοίων και εγκαταστάσεων αποθήκευσης πετρελαίου στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, προκαλώντας νέα εκτόξευση στην τιμή του αργού. Ωστόσο, οι αεροπορικές εταιρείες έχουν ήδη αρχίσει να λαμβάνουν μέτρα προβλέποντας ότι η σύγκρουση θα συνεχιστεί.
Ο Μοχάμαντ Μπακέρ Καλιμπάφ, πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν, δήλωσε σήμερα ότι οι παραβιάσεις της εκεχειρίας τεσσάρων εβδομάδων από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους έθεσαν σε κίνδυνο τη ναυτιλία και τη μεταφορά ενέργειας, προσθέτοντας ότι «δεν έχουμε καν ξεκινήσει ακόμα» στη μάχη για τον έλεγχο των στενών.
Μειωμένες πτήσεις και κλείσιμο εναέριου χώρου
Ο συνολικός αριθμός των διαθέσιμων θέσεων σε όλους τους παγκόσμιους αερομεταφορείς τον Μάιο μειώθηκε από 132 εκατομμύρια σε 130 εκατομμύρια μεταξύ των μέσων και των τελών Απριλίου, σύμφωνα με την εταιρεία αναλύσεων Σίριουμ.
Οι αεροπορικές εταιρείες του Κόλπου, όπως η Qatar, η Etihad και η Emirates, έχουν πληγεί περισσότερο από το κλείσιμο του εναέριου χώρου της Μέσης Ανατολής και τα προβλήματα στα αεροδρόμια από τις 28 Φεβρουαρίου, καθώς και από το αυξανόμενο κόστος των καυσίμων.
Οι ευρωπαϊκοί αερομεταφορείς Lufthansa, Air France-KLM και SAS έχουν επίσης περικόψει τα προγράμματά τους τις τελευταίες εβδομάδες, ενώ η αμερικανική αεροπορική εταιρεία Σπίριτ έκλεισε μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται το 20% της παγκόσμιας προσφοράς αργού πετρελαίου.
Η Lufthansa είχε τις περισσότερες ακυρώσεις θέσεων, έχοντας περικόψει 20.000 πτήσεις μεταξύ Μαΐου και Οκτωβρίου, με την Air China να ακολουθεί στη δεύτερη θέση μετά την κατάργηση εσωτερικών δρομολογίων, όπως ανέφεραν οι Financial Times.
Το αφεντικό της Ryanair , Μάικλ Ο’ Λίρι, προειδοποίησε ότι οι ανταγωνιστές της μεγαλύτερης αεροπορικής εταιρείας της Ευρώπης αναζητούν πλέον «απεγνωσμένα» πτήσεις για να ακυρώσουν και αναμένεται να το πράξουν μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Αυτό συμβαίνει καθώς μια εύθραυστη εκεχειρία στη Μέση Ανατολή δοκιμαζόταν σήμερα το πρωί, αφού οι ΗΠΑ και το Ιράν αντάλλαξαν πυρά στον Κόλπο, ενώ πάλευαν για τον έλεγχο των στενών.
Η μέση παγκόσμια τιμή των καυσίμων αεροσκαφών αυξήθηκε για πρώτη φορά εδώ και έναν μήνα την περασμένη εβδομάδα στα 181 δολάρια (134 λίρες) ανά βαρέλι, σύμφωνα με νέα δεδομένα της Διεθνούς Ένωσης Αερομεταφορών (IATA).
Αυτή η εβδομαδιαία αύξηση της τάξης του 1% ακολούθησε τρεις συνεχόμενες εβδομάδες πτώσης, έπειτα από ένα υψηλό των 209 δολαρίων (155 λίρες) στις αρχές Απριλίου, έχοντας σημειώσει άνοδο από τα 99 δολάρια (73 λίρες) στα τέλη Φεβρουαρίου.
Η αυστηρή προειδοποίηση της Goldman Sachs
Εν τω μεταξύ, η επενδυτική τράπεζα Goldman Sachs προειδοποίησε ότι η Βρετανία είναι ιδιαίτερα ευάλωτη σε ελλείψεις καυσίμων αεροσκαφών εν μέσω κινδύνου δελτίου, καθώς τα αποθέματα θα μπορούσαν να μειωθούν σε «κρίσιμα χαμηλά επίπεδα».
Ένα σημείωμα που είδε η εφημερίδα The Times υποστήριζε ότι η ευρωπαϊκή προσφορά καυσίμων αεροσκαφών αντιμετώπιζε «ακραία στενότητα» λόγω του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, με το Ηνωμένο Βασίλειο να είναι το «περισσότερο εκτεθειμένο» στην κρίση λόγω της υψηλής εξάρτησης από τις εισαγωγές, της κακής ικανότητας διύλισης και των χαμηλών αποθεμάτων.
Η Goldman Sachs ανέφερε: «Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ο μεγαλύτερος καθαρός εισαγωγέας καυσίμων αεροσκαφών στην Ευρώπη και δεν διατηρεί στρατηγικά αποθέματα, αφήνοντας τα εμπορικά αποθέματα ως το κύριο απόθεμα ασφαλείας.
»Ως αποτέλεσμα, τα αποθέματα σε ορισμένες χώρες, ειδικά στο Ηνωμένο Βασίλειο, θα μπορούσαν να μειωθούν σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα, αυξάνοντας την πιθανότητα λήψης μέτρων διανομής με δελτίο».
Η Βρετανία διαθέτει πλέον μόνο τέσσερα εν λειτουργία διυλιστήρια πετρελαίου – το Φόλι στο Χαμσάιρ, το Στάνλοου στο Τσέσαϊρ, το Χάμπερ στο Λινκολνσάιρ και το Πέμπροκ στην Ουαλία – μετά το κλείσιμο του Γκρέιντζμαουθ στη Σκωτία τον Απρίλιο του 2025 και του Λίντσεϊ στο Λινκολνσάιρ τον περασμένο Αύγουστο.
Σήμερα, ο κ. Καλιμπάφ ισχυρίστηκε ότι οι παραβιάσεις της εκεχειρίας από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους έχουν θέσει σε κίνδυνο τη ναυτιλία και τη μεταφορά ενέργειας μέσω των στενών.
«Γνωρίζουμε καλά ότι η συνέχιση της τρέχουσας κατάστασης είναι αφόρητη για τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ εμείς δεν έχουμε καν ξεκινήσει ακόμα», δήλωσε στο X.
Αρκετά εμπορικά πλοία στον Κόλπο ανέφεραν χθες εκρήξεις ή πυρκαγιές και ένα λιμάνι πετρελαίου στα ΗΑΕ, το οποίο φιλοξενεί μια μεγάλη αμερικανική στρατιωτική βάση, τυλίχθηκε στις φλόγες από ιρανικούς πυραύλους.
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν έχει ουσιαστικά κλείσει τα στενά με απειλές για νάρκες, drones, πυραύλους και ταχύπλοα σκάφη επίθεσης, ενώ οι ΗΠΑ έχουν απαντήσει με τον αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί δήλωσε ότι τα χθεσινά γεγονότα απέδειξαν πως δεν υπάρχει στρατιωτική λύση στην κρίση. Πρόσθεσε ότι οι ειρηνευτικές συνομιλίες προχωρούν με τη μεσολάβηση του Πακιστάν και προειδοποίησε τις ΗΠΑ και τα ΗΑΕ να μην παρασυρθούν σε έναν «βάλτο».
Σχέδια έκτακτης ανάγκης από την Κομισιόν
Χθες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προειδοποίησε ότι οι αεροπορικές εταιρείες και τα κράτη μέλη θα πρέπει να προετοιμαστούν για όλα τα σενάρια, καθώς η αβεβαιότητα συνεχίζεται σχετικά με τις προμήθειες.
Η εκπρόσωπος Άννα-Κάισα Ίτκονεν δήλωσε σε ενημέρωση στις Βρυξέλλες: «Δεν νομίζω ότι κανείς γνωρίζει πόσο θα διαρκέσει αυτή η κατάσταση, οπότε το καλύτερο που μπορούμε να κάνουμε και το πιο αποτελεσματικό που μπορούμε να κάνουμε και το οποίο κάνουμε, είναι να προετοιμαστούμε για όλα τα ενδεχόμενα».
Η ίδια πρόσθεσε ότι η Κομισιόν θα εκδώσει οδηγίες προς τις αεροπορικές εταιρείες αυτή την εβδομάδα, συμπεριλαμβανομένων κανόνων για τον περιορισμό του ανεφοδιασμού στο εξωτερικό, για τα δικαιώματα των επιβατών και για τη χρήση καυσίμου τύπου Jet A των ΗΠΑ στην Ευρώπη.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η κυβέρνηση εισήγαγε πλέον μια προσωρινή αλλαγή στους κανόνες, επιτρέποντας στις αεροπορικές εταιρείες να ομαδοποιούν επιβάτες από διαφορετικές πτήσεις μαζί σε λιγότερα αεροπλάνα στο πλαίσιο των σχεδίων για εξοικονόμηση καυσίμων.
Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει στη μετακίνηση επιβατών από την πτήση που είχαν αρχικά κλείσει σε μια παρόμοια, προκειμένου να μειωθεί η ποσότητα καυσίμων που σπαταλάται από την πτήση αεροσκαφών που δεν έχουν ξεπουλήσει και θα μπορούσαν να έχουν ακυρωθεί.
Αντιδράσεις για τη μεταφορά επιβατών
Ωστόσο, η κίνηση αυτή επικρίθηκε από την ομάδα καταναλωτών Which?, η οποία ανέφερε ότι οι κανόνες δεν θα πρέπει να «καμφθούν υπέρ των αεροπορικών εταιρειών».
Ο Ρόρι Μπόλαντ, συντάκτης του Which? Travel, δήλωσε: «Οι ισχύοντες κανόνες επιτρέπουν ήδη στις αεροπορικές εταιρείες να μεταφέρουν πελάτες σε νέες πτήσεις, εφόσον τους ειδοποιήσουν περισσότερες από 14 ημέρες νωρίτερα και τους προσφέρουν την επιλογή μεταξύ μιας νέας πτήσης ή επιστροφής χρημάτων.
»Μόνο για ακυρώσεις εντός 14 ημερών καταβάλλεται αποζημίωση, και ορθώς.
»Δεν είναι δίκαιο να κάμπτονται τώρα οι κανόνες υπέρ των αεροπορικών εταιρειών και ενδεχομένως να αφήνουν τους επιβάτες να πληρώνουν τον λογαριασμό.
»Πολλοί επιβάτες θα κατανοήσουν ότι μπορεί να υπάρξουν διαταραχές και μπορεί να χαρούν να ταξιδέψουν λίγες ώρες ή μία ημέρα αργότερα, αλλά για εκείνους που κάνουν σύντομα ταξίδια ή πτήσεις με ανταπόκριση, αυτό θα μπορούσε να σημαίνει ότι το ταξίδι δεν αξίζει πλέον.
»Πριν γίνουν οποιεσδήποτε αλλαγές, οι επιβάτες χρειάζονται ακλόνητες διαβεβαιώσεις ότι τα δικαιώματά τους δεν θα αποδυναμωθούν και ότι οι αεροπορικές εταιρείες δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν τη μεταρρύθμιση ως κάλυψη για να μετακυλίσουν το κόστος της αναστάτωσης στους ταξιδιώτες».
Οι Συντηρητικοί επέκριναν επίσης το σχέδιο, με τον σκιώδη υπουργό Μεταφορών Ρίτσαρντ Χόλντεν να αναφέρει ότι οι οικογένειες θα μπορούσαν να βρεθούν να «στριμώχνονται σε ένα διαφορετικό αεροπλάνο, σε ώρα που θα επιλέξει η αεροπορική εταιρεία».
«Το ειλικρινές μήνυμα είναι ότι η Βρετανία είναι εκτεθειμένη σε κινδύνους εφοδιασμού καυσίμων που μια χώρα με σωστή ενεργειακή ασφάλεια δεν θα αντιμετώπιζε», πρόσθεσε.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου